Małgośka

1 czerwca 2026

Nie lubię zastoju, nie przepadam za leniwym dniem (no, może czasem…), nie cieszy mnie przedłużająca się pustka bez planu, co dalej. Wkurza mnie dużo elementów otaczającej rzeczywistości. I zapewne nie jestem w tym osamotniona.

Mimo, że zmęczenie dopada mnie z każdym dniem coraz częściej, to jednak energetyczne życiowe podskoki nie są mi niemiłe. Gdy boli kręgosłup, gdy kolano przy każdym kroku „chrupie”, gdy nerwy nie sprzyjają cierpliwości… nie lubię siebie. 

Nigdy nie miałam zdrowotnych kłopotów z sercem, choć od dzieciństwa takie problemy w rodzinie były mi znane. Mój tata przeszedł pierwszy zawał w wieku 42 lat, ciągle miał kłopoty z oddychaniem i ostatecznie zmarł na zawał serca zupełnie nagle. W środku zdania, które wypowiadał do Mamy. Z serem Roquefort w ręce… 

Kiedy więc w testach, którym się poddałam, “coś zgrzytnęło”, okazało się, że nie jestem wyjątkiem i ja też mogę  mieć “słabości serduchowe”. Byłam zaskoczona, zła i przez kilka dni nie mogłam poukładać sobie tego w głowie. Coś pogmatwało mi wszystkie moje dolegliwości. Pojawiło się jak dla mnie – znienacka, choć gdybym była zdrowotnie bardziej rozsądna i przewidująca, nie musiałabym rozchwierutać swojego balansu. W wieku „wielce dojrzałym” każda choroba, ból, strach przed konsekwencjami powoduje komplikacje. Nie tylko w naszym ciele, w całym organizmie, który już nie jest posłuszny tak jak kiedyś. Także w głowie. 

No i jak to bywa z wszystkimi chorobami, zawsze pojawiają się w niewłaściwym momencie. Zmieniają nasze plany domowe, w pracy zawsze “pożar”, plany na wakacje trzeba natychmiast poprzestawiać.  Są tacy, którzy elastycznie radzą sobie z tym dość gładko. Jak nie jutro, to za tydzień. Nic nie ucieknie według przysłowia “Co ma wisieć, nie utonie”. A ja – jak ten koń z klapkami na oczach. Jak idę pod górę, to żadnych zmian nie może być po drodze. Jak gnam z wiatrem , to nie mogę się zatrzymać. Jak obiecuję coś komuś (sobie też), to nie znoszę przekładać, tłumaczyć się z powodów zmian. 

Moja operacja woreczka żółciowego (och, kiedy to było! 1986 r.) wyskoczyła, gdy byłam sama w domu z dwójką małych dzieci, wyrostek trzeba było wyciąć na kilka dni przed dużą imprezą urodzinową mojego męża w Galveston (okrągłą!), a o konieczności operacji kolana dowiedziałam się na dwa tygodnie przed przylotem gości z Polski… Wszystko nie tak. Ale – komu zdarza się tylko “tak”?.

Balans w życiu to nie tylko przygody zdrowotne. Balans to własny system zasad, które sobie w głowie układamy. Co i jak jemy, jak się ubieramy, ile czasu spędzamy  w towarzystwie i kiedy wolimy być sami. Balans muzyki, kolorów, filmów i wszystkiego, co dla nas ważne. 

Światło i ciemna noc. Zimno i ciepło. Alkohol i kawa. Słodycze i ostro przyprawione posiłki. Nikt z nas nie ma identycznego balansu. Każdy potrzebuje czegoś innego. 

Balans finansowy, to dobry haczyk na nieokrzesanych “zakupowiczów”. Jak sprawić, by nie wpaść w manię wydawania, kiedy tyle ładnych nowości wokół nas? Jedni mają hopla na punkcie coraz to nowszych samochodów. Inni wpadają w sidła elektronicznych “zabawek” dla dorosłych i młodzieży, które rodzą się z takim rozpędem, że to, co dzisiaj jest nowe, jutro już okaże się starym. Jeszcze inni chcą nadążyć za modą, która mogłaby z powodzeniem stanąć w zawody szybkości zmian z rozwojem technologii elektronicznej. Buty, torebki, szale i wszystkie inne gadżety. Szaleństwo, w którym o balans bardzo trudno 😂.  Bywa, że i ja o tym coś wiem… 

Już nie wspomnę o prawdziwych kolekcjonerach bardzo drogich, bardzo dziwnych i bardzo zwariowanych rzeczy. Obrazy, konie, monety, pająki, węże, autografy sławnych ludzi, figurki sportowców, stare płyty, aparaty fotograficzne… Bywają hobby, które może nie są kosztowne, ale zajmują mnóstwo miejsca. Ludzie mają najdziwniejsze pomysły i potrzeby. Podam kilka przykładów  🤗.

Pamiętam, że gdy po raz pierwszy zostałam zaproszona do domu mojego przyszłego męża (wtedy jeszcze tego NIE wiedziałam), w jego maleńkim dziewięć metrów kwadratowych pokoiku, na ścianie wisiała mata, a do niej poprzypinane były pudełka/ opakowania przeróżnych papierosów. Ciasno, jedno przy drugim. Nie wiem ile ich było, ale dużo! Wziąwszy pod uwagę, że był rok 1971 i żadnych zagranicznych papierosów kupić się nie dało (no, może jakieś były w Pewexie za dolary lub bony dolarowe), a mój chłopak miał 20 lat i niewiele pieniędzy – była to imponująca kolekcja. W jednym z tych pudełek ukrywał swoje papierosy, które u niego w domu były “nielegalne” i trzeba było je dobrze zakamuflować przed tatusiem 😂. (Niestety, żadne zdjęcie się nie zachowało w rodzinnych albumach).

My kolekcjonujemy krowy (nie, nie prawdziwe! 😄) kolorowe, mają przeróżne fajne pozycje, kształty, wielkości. Są zrobione z rozmaitych materiałów – szkło, metal, drewno plastik, ceramika, wełna… Krówki są uśmiechnięte albo mają smutne wzruszające spojrzenia i są bardzo sympatyczne. No i każda ma swoją historię 🐮. Stoją na kilku wiszących półkach i są ozdobą ściany.  Mam koleżankę Grażynkę B. która dodaje mi „wirtualne krowy” z każdego miejsca, gdzie tylko je zobaczy. Gdyby były w naszej prawdziwej kolekcji, mielibyśmy już ich dwa razy tyle.          

Z kolekcji ponad 80 krówek – wybrałam inne niż kiedys włączyłam do wpisu o („Kolekcjonerstwo czy zbieractwo”? 27 kwietnia 2021) ) 1. siedząca miękka przytulanka, krowa – wazonik, ostatni nabytek – prezent z Polski i krówki – magnesy

Dlaczego krowy? Hmm… Półek  jeszcze mi nie zabrakło, hobby nie jest ani groźne, ani i zbyt kosztowne. Za to wszyscy nasi goście i przyjaciele wiedzą, że to najlepszy prezent dla mojego męża (i trochę dla mnie 🤗) z każdej okazji. 

Kilka przykładów znalezionych w sieci – od lewej: 1. cukry zbierane w czasie podróży samolotami 2.stare karty do gry 3. pieniądze z różnych krajów. Prawa strona: 1. naparstki 2. ostre sosy 3. długopisy… To tylko wybrane ludzkie pomysły na kolekcje👍🤗

Często ludzie kolekcjonują książki ulubionego autora albo o ulubionej tematyce. Znałam kogoś,  kto miał tyle książek w swoim domu, że półki były wszędzie!! Dosłownie – WSZĘDZIE!  Od parteru do piętra, a wysokość domu była imponująca. Książki były bardzo przemyślnie i estetycznie ułożone, zupełnie inaczej niż w typowych bibliotekach. Wrażenie było niesamowite!!! Gdyby je przeliczyć na pieniądze, to można by być milionerem.. 

Balans będzie tu tylko “przysłowiowy”, bo co dla mnie już jest poza granicą rozsądku czy możliwości, dla kogoś innego jeszcze daleko do linii wyjścia poza balans. 

Moje wnuki były (są) szalone na punkcie klocków Lego i choć już dawno powinny z nich wyrosnąć (powinni???) to wciąż odkrywają nowe zestawy i “muszą” je mieć. Jak mówi przysłowie – „pieniądze to nie wszystko”, ale w tym wypadku ograniczenia są zasadne!

Wiadomo jednak, że dla niektórych pieniądze nie stanowią problemu. Za to miejsce na kolekcjonowanie wielkich starych (albo i najnowszych) samochodów to już inna przeszkoda. Fanaberie ludzkie nie mają umiaru, a dodatkowo czasem i przepisy prawne utrudniają kolekcjonerstwo i utrzymanie balansu. 

Zakłócenie równowagi w każdym momencie życia i w każdej dziedzinie jest bardzo łatwe. Niewielu ludzi umie trzymać balans i nie zepsuć swoich własnych zasad. Ulegamy pokusie często – w zupełnie maleńkich sprawach i w dużych decyzjach. Mówimy – przewróciło mu się w głowie! Dostał bzika, zwariował, dostał małpiego rozumu…

Łatwo mówić – trudniej naprawić. Wymyślamy różne sposoby, by zachować swój własny balans. Jednym pomagają głębokie spokojne oddechy, inni potrzebują znaleźć antidotum w postaci wysiłku fizycznego – biegania, karate, wspinania się na wysokie szczyty gór czy inne ekstremalne wyczyny. Większość z nas jest ok z dobrą książką w ręku, z ciszą we własnym ogrodzie i kieliszkiem dobrego wina. Balans i spokój zostaje przywrócony, choćby na chwilę…

Ujmując temat „fizycznie” – balans to stanie na jednej nodze w bezruchu, umiejętność zrobienia różnych dziwnych pozycji i zatrzymanie się w nich na kilka minut. Proste, prawda? Kiedyś, gdy regularnie ćwiczyłam jogę, było proste. Dzisiaj, przy każdej rozmowie z lekarzem pytają mnie czy… nie upadłam w ostatnich miesiącach? Czy nie mam zawrotów głowy, czy nie muszę oprzeć się o ścianę i używać laski w czasie chodzenia. Czy aby nie mam sekundowych wyłączeń balansu swojego ciała..

A więc jest coś na rzeczy. Balans mojego ciała też może się zachwiać. A ja mogę tego nawet nie zauważyć. Niedobrze! Ignorujemy takie symptomy, wypieramy najmniejszą niedogodność, niemal natychmiast zapominamy, że coś jest nie tak, a powinno być inaczej. 

Nie jestem pewna, który balans jest dziś dla mnie ważny. Nie bardzo wiem jak to w sobie poukładać. Bo mój balans jest tylko mój. I nikt go za mnie nie ustawi. Co wymyślę, co wybiorę i z czym będę dobrze się czuła – zależy tylko ode mnie. 

Dawno temu (chyba to był lipiec 2006 roku?) pojechaliśmy na wycieczkę do Chin. Jedną z części tej podróży był rejs statkiem po rzece Jangcy. Była to jedna z ostatnich szans zobaczenia wielkich przełomów tej ogromnej rzeki, przed zatopieniem terenów ciągnących się wzdłuż niej. Wszystkie te otaczające nas wzgórza miały być zalane albo były już częściowo pod wodą. Wiadomo było, że większość ludzi już wysiedlono z tamtych terenów i niemal „za chwilę” droga tej rzeki, koryto przez które płynęła od wieków,  miała zmienić się na zawsze. Wszystko za sprawą wybudowania gigantycznej Zapory Trzech Przełomów.

W momencie, gdy odbywała się nasza wycieczka, Zapora była zbudowana, a całkowite zatopienie terenów było już tuż, tuż. Nie pamiętam kiedy plan wykonano ostatecznie i do końca. Jedno, co pamiętam doskonale, to ogrom tej budowli (zwiedzaliśmy ją częściowo), niesamowite zielone wzgórza i rozległe skaliste przestrzenie, które miały przestać istnieć. Któregoś dnia podnosząc wysoko głowy, zobaczyliśmy ze statku bardzo mocno rozciągniętą linę pomiędzy wzgórzami, pomiędzy którymi przeciskał się nasz statek. A na tej linie, bardzo bardzo wysoko migotała mała sylwetka Człowieka, który balansując, by utrzymać się na linie, stawiał stopę za stopą i usiłował przedostać się na drugą stronę rzeki. Po co? Dlaczego? Jakie to było wyzwanie i balans czego? – postawy, ruchu, serca czy umysłu…?  

Wtedy przyszła mi do głowy myśl – gdzie i w czym zamyka się balans  takiego przedsięwzięcia? Osobistego ryzyka pojedynczego człowieka i ogromnych konsekwencji budowania tak wielkiej Zapory. Jak się mają straty do zysków? Do dzisiaj nie potrafię odpowiedzieć sobie na to pytanie. W skali wielkich Chin – balans musiał być określony w wielu wymiarach. Dla pojedynczego człowieka – liczy się to inną miarką.

W moim życiu bywało stabilnie i planowo. Ale i często chwiało się, bo takie jest nasze życie. Zachowanie własnego balansu nie jest proste, każdy radzi sobie jak umie.

Nie mam recepty na balans życiowy. Mam za to wciąż siłę do walki o stabilność. Do stawiania kroków po mojej drodze bez podpórek, upadków, zawieruch i zachwiań. 

Wciąż idę…

****************************

„Mam siłę” – piosenka młodego pokolenia w wykonaniu Pauliny Nowak. Już wiem, że każdy szuka w sobie siły, kiedy balans się zachwieje. I niech tak będzie zawsze.

---

BACK

16 maja 2026

W człowieku nie ma jednolitości. Nikt nie jest monolitem. Składa się na to nasz wiek, różnorodność sytuacji, nasze nastroje i dziesiątki innych mniej czy bardziej ważnych powodów. 

A jednak – naukowcy, psycholodzy, przyjaciele i my sami staramy się określić siebie. Swoje charaktery i swoje preferencje. Poznać siebie na tyle, by móc przewidzieć nasze reakcje. Przygotować się na trudne sytuacje. Umieć dokonywać wyborów. Nie uzależniać się od innych ludzi. Żyć tak, by było nam jak najlepiej.

Takie “pobożne” życzenia. W dodatku wydają się być łatwe do zrealizowania, bo przecież… znamy siebie. Nic bardziej mylnego!!

Nie jesteśmy przygotowani do nagłych zmian, trudnych chwil i ludzi, z którymi się stykamy. Wtedy budują się nam w głowach “schody”, piętrzą trudności. Niby z każdym rokiem stajemy się mądrzejsi, ale to wcale nie oznacza, że jest nam łatwiej. Nasze doświadczenia to zbiór, w którym mamy dobre i złe pakiety zachowań. Jedne pomagają, inne utrudniają każdy nowy dzień.  

I w dodatku rodzeństwo, małżeństwo, przyjaciele nie zapamiętują tego samego wydarzenia tak samo ja my. Jak to się dzieje, że po latach te same zdarzenia odbieramy zupełnie inaczej? Przychodzi moment, że rozmawiamy o czymś, co dotyczyło nas razem, a obraz tego wydarzenia mamy zupełnie różny. I nikt z nas nie kłamie. 

Tyle, że zaczyna nam to przeszkadzać w porozumieniu. Nawet w akceptacji siebie. Tak jest między rodzeństwem, dziećmi i rodzicami. Tak jest na salach sądowych i w zwykłym małżeńskim życiu. Niedobrze. Ale – normalnie. 

Trauma, poczucie krzywdy, słaba samoocena są wpisane w nasze życie. I gorzej – także niechęć, złość, krytyka. Pewnie jestem naiwna, bo wciąż mnie dziwi, że takie uczucia bywają tak silnie “pielęgnowane”.  

W większości to są przeszłe wydarzenia, które owszem, przytrafiły się, ale już dawno powinniśmy o nich zapomnieć. A przynajmniej wybaczyć. Bo wybaczyć po latach  jest łatwiej niż całkiem zapomnieć. 

Pamiętam takie bardzo dawne mgliste wydarzenie w mojej młodości. Jako nastolatka miałam często anginy, grypy, jakieś przeziębienia. Wtedy trzeba było zostać w domu i nie iść do szkoły. I trwało to wszystko dużo dłużej niż dzisiaj, bo lekarstwa były kiepskie, a tradycja “chorowania” nakazywała wyleczyć się, a nie walczyć z chorobą tak, by trwała jak najkrócej.

Gdy byłam w drugiej klasie licealnej, lekarz laryngolog stwierdził, że muszę mieć usunięte migdałki w gardle, bo to one są źródłem ciągle powracających infekcji. Już zaczęły się komplikacje i kłopoty ze stawami, z sercem. 

Był 6 stycznia (chyba 1970 rok?), gdy trafiłam do szpitala w Nowej Hucie. Nie pamiętam dokładnie jak długo to trwało, ale wciąż do dzisiaj wydaje mi się, że BARDZO długo. Najpierw czekanie na operację, potem operacja i długie leżenie po… 

Sama operacja (zabieg) pozostała mi w pamięci jako coś bardzo traumatycznego. Po pierwsze pamiętam, że znieczulenie było tak słabe, iż czułam każdy ruch “łyżeczki” (taką nazwę zapamiętałam!) usuwającej migdały. Pamiętam usta pełne krwi (do dziś czuję ten smak), oszołomienie. Wydawało mi się wtedy, że trwa to godzinami. 

A potem – znoszono mnie ze schodów (na pewno nie było windy..) i nagle zaczęłam wymiotować krwią, bo mój żołądek nie mógł nic więcej z tym zrobić. I wtedy, u progu schodów na dole zobaczyłam rodziców. I kolegę, który nie wiedzieć czemu i jak – odwiedzał mnie w tym szpitalu. Była sroga zima, śnieg, a dojazd z centrum Krakowa do Nowej Huty – to była długa wyprawa. Potem (znów w kolejnej sali zabiegowej na piętrze) lekarz postanowił założyć mi dodatkowe szwy i na pewno nie dołożył mi znieczulenia… Szwy były długie, przyklejone plastrem na policzkach. Wyglądały jak „kocie wąsy..”

W mojej pamięci, to jedno z najgorszych wspomnień “medycznych“ w Polsce. A operacji i szpitalnych momentów trochę by się w moim życiu nazbierało. Niestety, a może na szczęście – nie mam żadnych zdjęciowych dowodów z tamtych zdarzeń.

Gdy teraz, po tylu latach miałam tu, w Stanach różne operacje – kręgosłupa, wymiany kolana, usunięcie wyrostka… trauma migdałkowa wracała do mnie jak bumerang. Czy dlatego, że takie były tamte czasy? Czy lekarz popełnił błąd? Już wtedy mówiło się, że usunięcie migdałków to drobny zabieg…

Nic tak szybko nie rozwija się jak zmiany w medycynie. Ale przecież ludzie zawsze chorowali, zawsze ktoś musiał mieć operację czy trudne leczenie. 

W moich czasach kobiety rodziły bez znieczuleń, w szpitalu trzymano nas długo po porodzie, a często i przed. Nie doświadczyłam w życiu tego pięknego momentu, kiedy położna czy lekarz kładzie matce Maleństwo na piersi, które dopiero minutę temu przyszło na świat. Pamiętam moment, gdy doktor wypowiedział słowo – “dziewczynka”, a trzy lata później – “chłopak”. Ale pierwsze  spotkanie z moim maleńkim dzieckiem nastąpiło po kilkunastu godzinach. Dziś motyw przychodzącego na świat malucha jest otwarty w filmach, opowieściach i w realnym życiu, gdy oboje rodziców wraz z dzieckiem tworzą bliskość, o jakiej my – matki, w latach 60-70-tych nie mogłyśmy nawet wiedzieć. Bardzo żałuję, że takiej chwili nie dane mi było przeżyć. To także trauma – pustka w pamięci, bo ból, brak intymności i wsparcia bliskiej osoby pozostawiły ślady na całe życie. 

Oczywiście wiem, że po prostu tak wtedy było. Nie mam do nikogo pretensji. A jednak… tamte bolesne chwile szpitalne  nie chcą zniknąć z pamięci. Nikt nie lubi szpitali.

Tutaj, dzisiaj – szpitale są czyste, kolorowe, przestrzenne, pachną ładnie i nic nie przypomina dawnych obrzydliwych zapachów. Małe sale, często pojedyncze, z łazienką, z wygodną kanapą dla rodziny i odwiedzających. Zieleń na korytarzach, fotele, stoliki, bufety z dobrym jedzeniem i kawą. Jakże inny świat medyczny… 

 Wiem, że mówię tu o doświadczeniach amerykańskich, ale i w Polsce chyba zmieniło się wiele… Choć doświadczenia sprzed 10 lat, gdy moja Teściowa leżała w szpitalu im. Narutowicza w Krakowie wspominam także w kategorii traumy. Bardzo nieprzyjemnej. Nie tylko z powodu warunków, ale także ludzi – pracowników szpitala, z którymi się tam zetknęłam. A przecież przez 17 lat (mimo, że byłam „tylko” nauczycielką języka polskiego) w Liceum Medycznym – byłam cząstką tych, którzy uczyli przyszłe pielęgniarki. I zawsze humanitaryzm i empatia były na pierwszym miejscu w przygotowaniu do tego zawodu. Wiem, że wciąż polska służba zdrowia ma braki kadrowe, że pielęgniarki, lekarze napotykają na trudności, które powodują frustracje i zmęczenie. Ale – nigdzie nie jest tylko „dobrze”. Każdy ma swoje problemy. Porównując traktowanie pacjentów tutaj i w Polsce, nie wierzę, że ludzie są „źli”. To „system” tak niszczy motywację… bardzo smutne.

Moje opowieści we wpisach blogowych zazwyczaj są pozytywne. Może nawet zbyt ciepłe i optymistyczne. Staram się pamiętać dobre doświadczenia. Bardzo chcę pielęgnować dobre chwile, bo pomagają mi dzisiaj żyć z dobrą energią, bez złości i pretensji. To taka moja własna wypracowana terapia. Może się podobać albo nie…

Odrzucam to, co bolało w przeszłości, a mam tę przeszłość długą i bogatą. I nie zawsze były to miłe doświadczenia. Są w nich doznania bolesne fizycznie, są i smutki psychiczne, wrażenia, które wracają i są jak ciasne niewygodne buty. 

Wszystko razem miesza się ze sobą. Mam dni z niebieskim niebem i pełnią słońca. Innym razem czarne chmury wtłaczają się w myśli i znów nie dają spokojnie spać. Nie, nie mam żadnej depresji, nie “dzielę włosa na cztery”. Ale jak każdemu z nas – zdarzają mi się chwile, kiedy wraca ucisk w żołądku i strach. 

Mimo, że o temat dentystyczny ocierałam się przez wiele lat pracując w dentystycznym gabinecie mojej córki, za każdym razem, gdy idę na regularne (bardzo „NORMALNE”) czyszczenie zębów, mam ból żołądka, podświadomą niechęć do dentysty. A przecież WIEM, iż nie będzie boleć. Pani higienistka jest miła, lekarz także. Porozmawiamy przez chwilę na zwykłe tematy, nawet się pośmiejemy. Nic nie będzie mnie bolało…Podświadomość jednak wyciąga niemiłe chwile i straszy polską powtórką dentystyczną z dzieciństwa i młodości… 

Nie lubię pochmurnych ciemnych dni. Także tych w głowie, niekoniecznie w realu. Nie chcę, by prześladowały mnie do końca życia, by pojawiały się znienacka, nieproszone i niechciane. 

Wciąż uczę się walczyć ze smutkiem, zwłaszcza, gdy wracają stare wspomnienia. Nie będę czarować, że jestem świetna w tej walce, ale na pewno lepiej mi idzie niż dawniej. Wraz z upływem lat rozumiem siebie lepiej. Opanowanie nie jest moją mocną stroną, raczej określiłabym siebie jako “Raptusiewicza” (jak w “Zemście” Fredry 🤣). To już chyba genetyczne – po tatusiu… (jeśli dobrze sobie przypominam). Mam też kilka innych nieprzyjemnych wspomnień, ale każdy ma z dzieciństwa “coś”, co wlecze się za nami przez całe życie. 

Wolę jednak rozpamiętywać lepsze chwile. Nie rozdrapuję przygnębiających wspomnień. Rozwiewam “czarne chmury” . Zamieniam je na błękit. No może z szarymi akcentami. To już potrafię. Zbliżająca się starość (a może już starość…) tego mnie nauczyła.  

Gdy myślę o moim ojcu, o tym, że zmarł mając niecałe 65 lat, żal mi go. Nie dożył radości 21-ch urodzin wnuków, nie zdążył tak naprawdę się nimi nacieszyć. My wyjechaliśmy do Stanów, tata miał jeszcze wnuki ze strony mojego brata, ale też niedługo. Nie chcę myśleć o jego nerwowych reakcjach, bo choroba odebrała mu to, co ja dostaję każdego nowego dnia. 

W życiu jest tyle dobrych chwil, pięknych momentów, nie warto tracić czasu na rozpamiętywanie gorszych dni. Zwyczajny dzień, bez wyjątkowych wydarzeń też może być miły. Wyciszenie się, dobra książka czy film, porządki w starych zdjęciach, wygodny fotel i kieliszek czerwonego wina… Recepta na słoneczny dzień 😄.

Lubię to. Można wciąż pomarzyć o dalekich podróżach albo krótkich wypadach na kilka dni. Nic tak nie pomaga jak snucie planów na przyszłość. Wtedy nasze myśli błąkają się po jasnym błękitnym niebie. Bezchmurnym. 

Życie jest jak sinusoida. Wczoraj nieprzyjemny wieczór z kłótnią i słowami, których już żałuję. Dziś świeże kwiaty w wazonie i ciepłe “przepraszam”…

Nie zadręczajmy się problemami, na które nie mamy wpływu. Nie wkurzajmy się na decyzje polityczne, bo one zawsze nie będą komuś pasować. Nie czepiajmy się drobiazgów, które nas teraz denerwują, bo jutro okażą się nam całkiem znośne albo obojętne. Nie zatracajmy się w roztrząsaniu “czarnych chmur” przeszłości, bo one już dawno odeszły i rozeszły się w głęboką niepamięć.

Dzisiaj jest dziś, a jutro będzie jeszcze fajniejsze. 

**********************************

Piosenka z tytułem „Czarne Chmury” w wykonaniu Liber & Mateusz Grędziński doskonale oddaje nastrój moich myśli podczas pisania tego tekstu. Wsłuchaj się – tak jak ja…

---

POWRÓT

1 maja 2026

Nie, żebym miała zamiar znów wiosennie przynudzać. Wiosna nigdy nie jest nudna! Jest świeża, zielona, pięknie pachnie i zawsze niesie ze sobą coś nowego. I o nowościach (“i starościach” też) będzie dzisiaj. 

Każdy wie, że wiosna to odnowa. Od-nowa. Zaczynamy nowy rok, nowe życie roślin i zwierząt. Gdziekolwiek spojrzymy – nowe budzi się w nas, obok nas, wokół nas. I to jest zawsze dobry znak.  Upraszczam – wiem. Ale tyle radości jest we mnie w marcu, a w kwietniu i maju jeszcze dużo więcej. 

Mam swoje osobiste powody – na jakiś czas (na jak długo..?) uspokoiły się moje dolegliwości zdrowotne, mam dużo rodzinnych radosnych wydarzeń, chce mi się “fruwać” chociaż wiem, że jutro może być inaczej. 

Wiosna meteorologiczna zaczyna się od dnia, w którym długość nocy wyrównuje się z długością dnia. W zależności od… i tu nie będę wymieniać szczegółów, bo mogę strzelić głupotę, ale ogólnie mówiąc, zazwyczaj dzieje się to 20/21 marca. Często, niestety, nie ma to nic wspólnego z pogodą, bo w marcu może padać śnieg i wciąż być zimowa aura (no, może nie w Teksasie). W kwietniu może uderzyć w nas kilkudniowa fala bardzo ciepłych dni i tak, co kilka dni zmieniać swoje atmosferyczne oblicze. Maj już bywa uprzejmiejszy, choć “zimni ogrodnicy” czy “zimna Zośka” nieraz dają w kość…   

W Teksasie jest trochę inaczej – wiadomo: wiosna trwa pięknie mniej więcej jeden dzień, a potem… lato lato, lato 😂.  Taki jest najprostszy opis pojawiającej się corocznie wiosny. Za oknem i w kalendarzu. 

Ale wiosna niesie dużo zmian, których na pierwszy rzut oka nie zauważamy. 

W naszym podwórku, po drzewach, krzewach i płocie biegają często wiewiórki. Kiedyś w moim dzieciństwie wiewiórki były rude, sympatyczne i nieczęsto można było je spotkać. Za to królowały w wielu bajkach dziecięcych, były sprytne, przebiegłe i miały zawsze dwa wysunięte do przodu duże ząbki. Czy dobrze pamiętam? 

Nasze “współczesne” teksańskie wiewiórki są nadal sprytne i szybkie, ale nie są tak pięknie rude, raczej szare, chude i wydają się “bardzo kłótliwe” 🤔 😀. Wiecznie się gonią, straszą, biegają na wyścigi jedna za drugą. Często je obserwujemy siedząc na tarasie przy kawce czy śniadaniu. Mam wrażenie, że z wiosną nieco zmienia się ich kolor, ale na pewno do rudego jeszcze im daleko. Mają więcej energii i w ogóle nie mają respektu dla nas – mieszkańców tego domu i podwórka.

Nasza sąsiadka zostawia im gdzieś orzeszki ziemne, takie w “fasolkowych” łupkach, a wiewiórki biegają po moich doniczkach z kwiatami, kopią dziury (całkiem głębokie) i zostawiają sobie tam orzeszki.. W efekcie – pewnie nie pamiętają, gdzie je zostawiły – za to ja mam skopaną ziemię w doniczkach, a nierzadko podgryzione korzonki moich roślinek.

Cóż,  zwierzątka też mają prawo do zmian wiosennych, więc tylko o nich opowiadam. I naprawdę nic im złego nie robię, chociaż czasem jestem na nie bardzo zła😏.

Pojawił się też w ogródku “ktoś” kto skopał trawę w wielu miejscach i zrobił całkiem niemałe dziury. Urzęduje sobie w nocy, w dzień śpi po “ciężkiej” pracy. Z pomocą mojej przyjaciółki założyliśmy kamerkę, żeby dowiedzieć się kto z nami mieszka i okazało się że to “mały possum-ek” jak pieszczotliwie nazywa go moja przyjaciółka A. Possum czyli po polsku opos wcale nie jest taki mały i taki miły. Jeszcze nie wiemy w jaki sposób wypowiedzieć mu tu mieszkanie, ale się dowiemy… 

Marcowa energia, uśpiona w ludzkich organizmach na czas zimy (a może tylko wykorzystywana na inne działania) budzi się ze zdwojoną siłą, ludzie szaleją w ogrodach, w parkach – spacerują, biegają, organizują towarzyskie spotkania i imprezy.

I zajmują się  sobą! Odnowa z działu “chcę być piękna, młodsza i świeża” każdemu się udziela, nie wyłączając starszych pań i panów. Nowe ciuchy, nowe kolory – jasne, ostrzejsze, pobudzające oko i mózg do radości. Odnowa biologiczna – zmiana koloru włosów, maseczki, wizyty korekcyjne. Patrzę w lustro i widzę już nie tylko kilka nowych zmarszczek, ale po-zimowe zmęczenie, bladość cery. Nie chcę tak! Nowy podkład, nowy kolor pudru, trochę różu. Podkreślam oko czarną kredką, maluję lekko powieki. W tym roku nie zmieniam koloru, choć… to dopiero początek wiosny, więc może lato przyniesie ochotę na nowe odcienie. 

Biegnę do sklepu (och, wiele miesięcy tam nie zaglądałam), szukam czegoś nowego, nie tylko w kolorach, ale i w stylu. Niestety, nie wszystko jest dla mnie. Już nie powiem o długości sukienek czy spódnic (krótkie odpadają!), ale na przykład w tym roku modne są bardzo szerokie spodnie, luźne i ocierające się nogawkami o ziemię. Ja w takich wyglądam okropnie! Niezależnie, co kto mi mówi – ja czuję się w tym źle.  

Przy okazji – rzucam oko na męskie rzeczy, kupuję mężowi nową koszulę i jasną lekką marynarkę.  Mąż coś tam “nadaje”, że ma w szafie dużo koszul, że nic nie potrzebuje… Ale ja swoje wiem – odnowa to odnowa. Trzeba poczuć się po nowemu i wiosennie. Zabieram też na zakupy przyjaciółkę, zawsze fajniej we dwie. Udaje się, że i ona odświeża się “wiosennie”. Miły lunch, pogaduchy – świat jest lepszy! 

Uwielbiam odwiedzać tutejszy sklep “Trader Joe’s”. Pozornie – market spożywczy jakich wiele w Houston i wszędzie indziej. A tak naprawdę ma dużo innych produktów niedostępnych w podobnych sklepach. Ale dla mnie największą zaletą tego miejsca jest wspaniały wybór sezonowych kwiatów!!! Sklep ma dwa wejścia – z przodu i z tyłu budynku i pierwsze na co natyka się klient, to ogrom kwiatów. Mnóstwo bukietów,  dużych i mniejszych. Wiosennych – żonkile, tulipany, frezje, szafirki, hiacynty, róże. Nieco później będzie nawet bez (lilak – u nas nie rośnie, a bardzo nam go brakuje! i tego niepowtarzalnego zapachu…), słoneczniki – i pewnie jeszcze dużo innych, o których w tej chwili nie pamiętam. Niestety (a może i dobrze 😂) ten sklep znajduje się dość daleko od nas i nie bywam tam zbyt często.

Ale gdy już jestem, to oprócz wózka pełnego specjałów niedostępnych gdzie indziej, mam zawsze bukiety kwiatów. Oszałamiają mnie, szczególnie wiosną. Właściwie w każdej porze roku. Wybór jest wspaniały, zachwycający kolorytem i zapachem. Może właśnie dlatego ten sklep musi być niezbyt blisko mojego domu 🤔. 

Jak niemal każda kobieta, lubię także dbać o paznokcie. Zmieniam za każdym razem ich kolor, bawi mnie to i śmieszy. Nie korzystam ze sztucznych paznokci, ale na moich własnych mogę położyć “kocie oczka” albo jakieś ozdóbki (no, tego raczej nie robię często 😀).

Żałuję tylko, że z wiekiem i dużą liczbą problemów z nogami i stopami, nie mogę już cieszyć się butami jak dawniej. Kiedyś to był kolejny element odnowy. Buty uwielbiałam – płaskie, na obcasach, sportowe i wyjściowe. Kozaki i sandałki. Dziś moja kolekcja jest ograniczona… Na szczęście sportowe codzienne buty są ozdobne, w wielu kolorach, i nosi się je teraz prawie do wszystkiego!

No i nikt jeszcze (nawet mój własny mąż!)  nie ograniczył mi zmian w kolekcjonowaniu torebek, dużych, małych, śmiesznych i wielokolorowych. Zabawa w odnowę trwa! 

Piszę sobie o drobiazgach dziennych, o nieważnych i mało ważnych sprawach. Ale nasze życie składa się właśnie z malutkich elementów i im bardziej będą przyjemne, tym milszy będzie nasz każdy nowy dzień.

Każdy z nas ma wystarczająco dużo małych, a czasem i większych problemów. Możemy jednak znaleźć powody, które staną się przeciwwagą stresu i smutków. 

Nie na darmo ktoś wymyślił przysłowie “Mała rzecz, a cieszy” 😉.

Nie trzeba wywracać swojego życia “do góry nogami”, żeby poczuć przypływ energii, dostrzec coś nowego. Naprawdę łatwo jest przywrócić lepszy nastrój, wyczuć różnicę pomiędzy wczoraj a dziś.  

Świeża zielona sałata, pomidor z ogródka, zielona cebulka… Jedzenie też jest ważną częścią odnowy naszego organizmu. Smaki, których nie było w zimie też przyniosą uśmiech. I okazję do spotkań z bliskimi, z przyjaciółmi. 

Dlaczego właściwie o tym piszę, przecież wiem, że to NIE odkryje przysłowiowej “Ameryki”. Wiem też, że ludzką rzeczą jest zapominanie o sobie, o swoich potrzebach, o maleńkich elementach codzienności, które umilają życie. 

Kup mały kwiatek – dla siebie! Postaw na stoliku a poczujesz radość. Uśmiechniesz się do niego, a tak naprawdę do siebie. Poczujesz ciepło w sercu. Lekkość oddechu…

To będzie wiosna. Kolejna wiosna, którą – jeśli zechcesz – zauważysz i docenisz. 

Więc, Kochani, do roboty! Złap lustro i spojrzyj, weź miotłę i posprzątaj, pomyśl, że kolor żółty, zielony czy pomarańczowy też jest piękny. Schowaj czerń i brąz na jesienne wieczory. 

I pomyśl – ta wiosna jest od-nowa dla mnie!

****************************

A wpis nie byłby w pełni wiosenny, gdybym nie zakończyła go piosenką Marka Grechuty „Wiosna, ach to ty” Miłych wspomnień! 🤩

---

POWRÓT

16 kwietnia 2026 r.

W Polsce, w czasach, kiedy jeszcze nikt z nas nie wiedział, że telewizja będzie kiedyś kolorowa, a programów będzie znacznie więcej niż jeden czy dwa, gdy rodziny i sąsiedzi zbierali się na kilka godzin u tych, którzy już posiadali własne telewizory… było coś “specjalnego”. Oprócz nudnych wiadomości komunistycznej polityki i rosyjskich filmów wojennych zdarzały się „perełki”. Rarytasy, na które z zapartym tchem czekaliśmy cały tydzień, bo pokazywały strzępki nieznanego życia w nieznanych krajach. Świat, który był dla nas niedostępny, a jednak żyli tam ludzie, którzy z każdym nowym odcinkiem zdobywali naszą sympatię. Bohaterowie, którzy zabierali nas na godzinę czy dwie w świat marzeń. 

 Dla mnie takim niesamowitym przeżyciem telewizyjnym  była “Bonanza”. Amerykański serial opowiadający o życiu farmera Bena Cartwrighta i jego trzech synów.

Gdzieś na Dzikim Zachodzie, samotni mężczyźni żyją w bogatym ranczo zwanym “Panderosa”. Ciągle mają nowe przygody, napotykają na wiele trudnych, ale i czasem śmiesznych problemów i dzielnie je przezwyciężają.  Każdy z nich jest inną osobowością, zarówno z charakteru jak i z wyglądu. Całkowicie niepodobni do siebie, co powodowało wiele nieporozumień, śmiesznych sytuacji. I mnóstwo dyskusji między widzami, młodymi i starszymi – kto z czterech bohaterów jest najfajniejszy, najprzystojniejszy, najbardziej męski… W sumie i tak rodzina jako całość była najważniejsza i zawsze w ostateczności się dogadywała. 

Niedawno dowiedziałam się, że “Bonanza” miala aż 14 sezonów, co przekładało się na 430 odcinków. Nie mam pojęcia, ile z nich pokazała polska telewizja, ale wiem, że w owym czasie nie było Polaka, który nie rozpoznałby głównych bohaterów, nie mówił o nich, nie zachwycał się nimi i nie robił wszystkiego, by oglądać każdy nowy odcinek. 

Dużo później dowiedziałam się, że ranczo Cartwrightów położone było w filmie na pograniczu Stanu Nevada i Kalifornii, w pobliżu jeziora Tahoe, niedaleko dużych złóż srebra. Ale oczywiście zdjęcia -oprócz studia Paramount w Los Angeles – kręcono w różnych miejscach Ameryki. Każdy z panów był synem Bena, ale ich matkami były różne kobiety. Stanowili mocną męską i wielce sobie oddaną rodzinę. 

Nie pamiętam, kiedy dokładnie zaczęłam ten serial oglądać, ale z czasem kojarzył mi się z moim własnym wyobrażeniem, jak może i jak “na pewno” wygląda życie… w Teksasie. Inne Stany jakoś nie “zagnieździły się” w mojej głowie. 

Być może, czytałam także w tamtych czasach książki o kowbojach, o niesamowitych ich przygodach, o bardzo “męskiej”odwadze. Ogromnie rozległe tereny, niesamowita roślinność (często kojarzyła mi się z kaktusami!), całe jeziora mieszczące się  na jednym ranczo. Szalone konie, traktowane wyjątkowo czule, piękne krowy z imponującymi rogami. Ach, te rogi! – dwa, trzy razy szersze niż tułów całej krowy,  po obu stronach ich głowy. I te niesamowite kapelusze kowbojskie, zawsze i wszędzie na każdą okazję i koszule w kratę. I chustki na szyi, o których lata później dowiedziałam się, że nazywają się bandany.  

Oto początek mojej drogi do Teksasu. Jeszcze długo nie wiedziałam, że kiedyś tu się znajdę. Nie miałam pojęcia czy to prawda, czy tak właśnie “żyje się” w Teksasie. Nie znałam żadnych prawdziwych szczegółów, ale ta przestrzeń, swoboda, przez cały rok ładna pogoda, robiły na mnie niesamowite wrażenie. No i te buty- kowbojki. Z dobrej kolorowej skóry, ozdobione w rozmaity sposób..   

Gdy dziś myślę o tym filmie/serialu, staram się wyobrazić sobie, jaką niesamowitą siłę miał wtedy ten filmowy przekaz. Jak to możliwe, że taki film rozbudował w mojej wyobraźni obraz nieznanego mi wtedy Teksasu. Bo to, że akcja toczyła się gdzie indziej – zupełnie mnie nie interesowało. “Moja Bonanza” zakotwiczyła się na zawsze tylko w Teksasie. 

Mijały lata, powoli rozwijała się polska telewizja i od czasu do czasu udostępniała nam zachodnie filmy czy seriale. Zapomniałam o “Bonanzie”.  W życiu szkolnym nastolatki działo się dużo. Potem studia, rodzina i wyjazd do… TEKSASU. 

Niezbadane są nasze losy, nikt z nas nie wie, co przyniesie nam przyszłość. Istna zawierucha!! Kompletny przypadek, który wydarzył się trzydzieści kilka lat temu.

Teksas stał się miejscem na ziemi – całkiem realnym. I jakże innym niż był w mojej wyobraźni. Choć może nie do końca. Okazało się, że kilka elementów z niezapomnianej “Bonanzy” wciąż jest rzeczywistym obrazem Teksasu. 

Teksas ma dwa i pół razy większą powierzchnię niż Polska. Według szacunków z 2024-25 roku mieszka tutaj ponad 31 milionów mieszkańców. W ostatnich latach to właśnie ten stan zanotował jeden z najwyższych wskaźników wzrostu populacji w USA. 

Teksas ma tyle plusów, że mimo trudnego bardzo gorącego letniego klimatu, okazuje się bardzo wygodny do zwyczajnego codziennego życia.

Ogromne możliwości otrzymania pracy, tańsze niż w innych stanach domy, wielkie przestrzenie, zarówno w dużych miastach jak i bezkresne działki poza miastami. Tańsze artykuły spożywcze, duża swoboda przemieszczania się i – długo by jeszcze można wymieniać.

Bogactwo Teksasu pochodzi głównie z posiadania ropy naftowej. Tylko w samym Houston ponoć działa ponad 5 tysięcy firm związanych z przemysłem olejowym i gazowym. W jednej z nich dziś pracuje nasz Syn.

Pamiętam, że gdy dowiedziałam się, że pojedziemy do Houston, ktoś z naszych znajomych użył takiego stwierdzenia: “To świetnie, Teksas siedzi na ropie…” Wtedy nie zrozumiałam, co to zdanie miało znaczyć – dziś wiem doskonale! 

Podróżując po wielkim obszarze stanu Teksas, co chwilę widzimy setki pomp, które kręcą się nieprzerwanie wydobywając ropę i wiatraków produkujących energię elektryczną. Przemysł kosmiczny (NASA, które uformowało tu nasze dorosłe życie), jeden z  największych i najnowocześniejszych centrów medycznych w USA, prawdziwa “kowbojska” kultura – to tylko kilka z setek powodów, by wybrać Teksas na swoje miejsce do życia.  

Ale my nie wybraliśmy Teksasu. To Teksas wybrał nas! A potem – wyszło jak wyszło. 

Wielokrotnie pisałam, że mam naturę mieszczucha. Lubię duże miasta, ich zwariowany temperament, dziesiątki teatrów, muzeów, organizacji, które są aktywne dla każdego, niezależnie od tego, co sobie wybierzemy. Są też minusy – ruch samochodowy (bywa, a właściwie jest codziennie) NIE do zniesienia, w lecie upały i wilgotność powietrza, jakiej trudno szukać w innych regionach USA. 

I wtedy – myślę o Zatoce Meksykańskiej, oddalonej od Houston tylko o godzinę jazdy samochodem, o plażach (może nie złotych, bo w końcu też są “na ropie”😃) po których można spacerować przez cały rok i moczyć stopy w zawsze ciepłej morskiej wodzie. O niezwykłych tradycyjnych corocznych wydarzeniach jak największe w Teksasie Rodeo (w Houston), o lotach na stację kosmiczną, do których właśnie tutaj odbywa się większość szkoleń, ćwiczeń przygotowawczych dla astronautów z różnych części świata. Myślę o wygodnym życiu, o świetnym wykształceniu naszych dzieci w doskonałych uniwersytetach. O pięknej stolicy Teksasu – AUSTIN, która rozwija się  jak wybuch konfetti w noc sylwestrową. O mieście San Antonio, gdzie historia walki o samodzielność Teksasu splata się z kulturą meksykańską. Spacerując po słynnym River Walk wzdłuż kanału wodnego, pływających po nim łódek i muzyki meksykańskiej, widzę jak bardzo mieszanie się kultur, tradycji – przeszłości i przyszłości jest możliwe w moim Teksasie.

A jak dodamy do tego niesamowite smakołyki jak tutejsze barbecue, steki lub “tex-mex” czyli połączone smaki teksańskie i meksykańskie w postaci tacos, burritos lub nachos, to już mam wszystko co lubię! Ach, jeszcze wielce tradycyjna margarita, oczywiście na bazie tequili (najlepiej Blanco (srebrna), Reposado, Anejo). Tu już kopiuję “mądrzejszych” ode mnie, bo ja na tequilach się nie znam i chyba nie mam zamiaru degustacyjnie tego sprawdzać 😂.   

Jestem Polką i czuję się Polką. Czy w sercu jestem także Teksanką? Tak! Dziś już mogę powiedzieć, że bardzo lubię to miejsce. Wiem, że już zawsze będę w połowie Polką i Teksanką. Będę w sobie dzielić to uczucie – „pół na pół”. Choć NIE planowałam tego – tak już będzie do końca życia.

Wiosną, kiedy wielkie pola błękitnych kwiatów (bluebonnets)  uznanych za symbol Teksasu, wraca do mnie ze zdwojoną siłą wspomnienie polskiego łubinu… Polubiłam muzykę country, choć nie jestem fachowcem w ocenianiu jej zalet. Uwielbiam obserwować prawdziwych Teksańczyków, gdy tańczą swoje teksańskie tańce, bardzo specyficznym krokiem. “Na oko” – bardzo prostym, ale jak chcesz dorównać im w tym tańcu, okazuje się, że to nie takie łatwe 🤗. Oczywiście, tańczą w kowbojkach (żadne eleganckie szpilki!) i w kapeluszach na głowach! Zadziwiają mnie auta – pick-upy, wielkie tracki, do których wsiąść jest trudno, a co dopiero poruszać się nimi z pełną swobodą. Teksańczycy potrafią!

Drogi w stanie Teksas często ciągną się godzinami prosto, niemal bez zakrętów. 

Podróżując, nieraz spotykałam wjazd, symboliczną bramę do kolejnego rancza. A potem widać długą drogę… i nawet nie wiemy, gdzie na jej końcu, znajduje się wielka posiadłość: dom niewyobrażalnych rozmiarów, bo komu potrzebne są takie (!!) życiowe przestrzenie, stajnia, a w niej konie. Ogromne zielone pastwiska, gdzie krowy o długich szeroko rozstawionych rogach (longhorns) pasą się swobodnie i dostojnie poruszają się po “swoich łąkach”. Wolność tej przestrzeni jest niesamowita i trudno wyobrażalna. Zwłaszcza, gdy się jest Europejczykiem, gdzie wszędzie “jest blisko”. Wciąż mnie zadziwia ogrom tutejszego świata…

Bycie Teksańczykiem to styl życia, to stan umysłu. Prawdziwy Teksańczyk z dziada/pradziada ma to we krwi. Jest dumny, że jest Amerykaninem, ale jeszcze bardziej rozpiera go satysfakcja i poczucie godności bycia Teksańczykiem. 

Dla wielu Amerykanów z innych stanów Teksańczyk  bywa…wkurzający w tej swojej megalomanii, ale tak naprawdę trudno ich nie lubić 🤗.

“DON’T  MESS WITH TEXAS” – to hasło, które swój początek ma w pozornie “grzecznym” nawoływaniu do czystości stanu. Z czasem stało się – trochę prośbą, trochę groźbą w stylu – „Nie zadzieraj z Teksasem!”    

Uczę się tego od niemal 36 lat. Każdego dnia zachwycam się czymś innym. Ale  wiem też, że nie ma idealnych miejsc, więc i tu napotykam na wiele problemów. 

W Teksasie mieszają się języki, akcenty, wydarzenia kulturalne, pielęgnowane przez grupy etniczne różnego pochodzenia. Pierwsze pytanie, na przykład w restauracji, zanim kelner poda ci kartę z menu, usłyszysz; “where are you from?”. A ja zanim odpowiem, chętnie zrewanżuję się kelnerowi takim samym pytaniem!   

Są więc miejsca w Teksasie, w których kiedyś osiedlili się Niemcy, w innych Polacy, Meksykanie czy Grecy. Dziś już mieszają się w przestrzeni tego stanu, ale są momenty, kiedy chcą zaznaczyć swoją odrębność. Tolerancja przede wszystkim! Kiedyś nas tu przyjęli, a po latach jesteśmy już “swoi”.

Dla wielu ludzi takie odrębności i takie wybory będą co najmniej dziwne. Dla emigrantów na całym świecie są zrozumiałe. 

Lubię Teksas, lubię Houston. I bardzo się cieszę, że po latach mogę to powiedzieć głośno. Bo nie było tak od początku. Mój stan umysłu pracował na poczucie przynależności do Teksasu przez wiele lat. I wcale nie było mu łatwo osiągnąć taki status 🤔 😆.

Każdy z nas ma swój osobisty ”Teksas”. Swój własny Kraków. Swoją życiową kotwicę.

***********************

Właściwie zawsze koniec mojego wpisu wieńczą piosenki polskie – stare wspomnieniowe. Szukam także tematów i wykonawców, których nie znam, ale poruszają moją wyobraźnię. Dziś wyjątkowo dodaję mojego ulubionego Blake’a Sheltona i to w piosence o TEKSASIE!

---

POWRÓT

1 kwietnia, 2026

Kto jeszcze nie zdążył obejrzeć serialu pt.”Ołowiane dzieci” w reżyserii Macieja Pieprzycy, być może nie zrozumie mojej potrzeby napisania tego postu. Kto nie przeżył tamtych 70-ych lat, pomyśli o tych obrazach jak zazwyczaj myślimy o historii sprzed 2-4 wieków. 

Oglądałam każdy odcinek z ogromnym poruszeniem wszystkich moich komórek pamięciowych, z próbą połączenia moich własnych wspomnień z obrazami filmowymi. Nie chcę, by ten tekst był powieleniem wielu recenzji i wspomnień innych, którzy już zdążyli w różny sposób wypowiedzieć się na temat serialu i tamtych czasów.

Chwilowo serial jest na “topie” nie tylko w  Netfliksie, ale także w rozmowach, dyskusjach, wspomnieniach i ocenach. To “majstersztyk” gry aktorskiej kilku wspaniałych aktorów (bardziej aktorek), ale także tych, którzy odtworzyli kostiumy tamtych lat, atmosferę w familokach śląskich, język gwarowy, brud uliczny, no i SYSTEM polityczny! Od działaczy, którzy naprawdę byli u szczytu swojej władzy i mogli wszystko (!!) do języka i obrazów autentycznych wydarzeń uwiecznionych w kronikach z tamtych lat. 

Rzecz dzieje się na Śląsku, konkretnie w Szopienicach, a określając jeszcze dokładniej – tuż przy Hucie Metali Nieżelaznych. 

W jednej z drobnych, ale bardzo personalnych recenzji przeczytałam zdanie, że w tym filmie na ekranie gra wszystko!! Grają ludzie – profesjonalni aktorzy (Joanna Kulig, Agata Kulesza, Kinga Preis, Zbigniew Zamachowski, Marian Dziędziel, Michał Żurawski, Sebastian Pawlak – genialni!) a także statyści, zwykli Ślązacy, prości ludzie. Gra tło ulic, samochody, brud, hałdy (zwane również zwałowiskami). Gra gwara śląska i dzieci bawiące się na podwórkach między familokami, przy śmietnikach… Grają także “kiecki” tamtych czasów.

A ja dodałabym – grają śląskie kobiety o solidnych fizycznych posturach, wydatnych biodrach i piersiach. Już to przywodzi na myśl siłę i zdeterminowanie tego środowiska, choć nie od początku serialu. 

W każdym kolejnym odcinku obserwujemy formowanie się tej siły… ”Bo jak śląskie baby się zbiorą, to spokoju nie będzie…” – pada takie zdanie w filmie. 

Dlaczego ja – Krakuska z urodzenia i wychowania w centrum tego miasta, mam tak wielką zawieruchę w głowie, po obejrzeniu serialu “Ołowiane dzieci”? 

Był rok 1974. W filmie historia zaczyna się kilka miesięcy wcześniej. 

Moja “śląska” historia życia rozpoczęła się we wrześniu. Tak naprawdę, to miejsce na mapie Polski pojawiło się w mojej głowie w momencie, gdy mój (przyszły) mąż przyszedł do mnie w lutym 1974 roku i oznajmił mi, że dostał wymarzoną pracę na uniwersytecie, jako asystent na rusycystyce, w katedrze literatury współczesnej i teorii literatury. Oszołomiona sukcesem i radością, z zachwytem patrzyłam na niego i już oczami wyobraźni widziałam naszą cudną przyszłość za pół roku – po ślubie. 

Szybko “otrzeźwiałam”, gdy padły słowa – Uniwersytet Śląski… w Katowicach. 

Nie miałam tu wiele do powiedzenia, bo sprawy się już działy – mój „lada miesiąc” mąż już zaczął swą pracę i przez semestr wiosenny jeździł pociągiem raz w tygodniu, do Katowic, na zajęcia ze studentami. Okazało się, że nie tylko rozwój przemysłu jest ambicją. Okazało się, że nie tylko rozwój przemysłu jest ambicją Śląska i Zagłębia, ale także dynamiczne plany naukowe i uniwersyteckie.

Trzeba uświadomić sobie chwilę, w której wtedy nasze życie się znalazło. Piękny Kraków, o którym wiedziałam wszystko od 21 lat. Szkoły niemal tuż obok domu, a raczej dwupokojowego mieszkania w kamienicy na ul. Łobzowskiej. Codzienne poranne bieganie na uniwersyteckie zajęcia, nie dłużej niż 10-15 minut, czasem też drugi raz na wieczorne. Odbywały się tuż obok Rynku, na ul. Gołębiej, w tzw. “Gołębniku”, gdzie mieściła się katedra polonistyki i większość zajęć odbywała się właśnie tam. Albo w pobliskiej okolicy. Wokół przyjaciele z harcerstwa i ze studiów. Wszystko na wyciągnięcie ręki.. 

Mój „Gołębnik” w Krakowie, czyli wydział polonistyki. I Collegium Novum, tuż za rogiem. (pierwsze dwa zdjęcia z 2022 r, trzecie – z roku 1997)

Śląsk, a jak się później okazało, Zagłębie czyli Sosnowiec, było mi kompletnie nieznane, nieplanowane i spadło na mnie jak meteor z nieba. Nie gwiazdka. Bo z przysłowiową “gwiazdką z nieba” nie miało NIC wspólnego!! 

Po wrześniowym ślubie i podróży poślubnej (tak, mieliśmy taką… do Rumunii!)  spakowaliśmy walizki, nasze prezenty ślubne (o, naiwni!) i wyjechaliśmy do Katowic. Tam otrzymaliśmy miejsce/pokój w akademiku na osiedlu 1000-lecia w nowoczesnym wysokim bloku. 

Żeby nie było prosto, od razu dodam, że spadała nam na głowę “cegła za cegłą”. Chyba już kiedyś wspominałam o tym, mimo dopełnienia wszystkich wymaganych “papierków” okazało się, że miejsce w akademiku jest dla mojego męża, bo jest pracownikiem akademickim, a ja – jego żona – studentka NIE dostałam akademika.

Zaczęło się nielegalne wchodzenie do budynku, stres za każdym razem, bo sprawdzano legitymacje. Dojazdy autobusem z Katowic do Sosnowca… dla mnie makabra! Właśnie okazało się, że tego lata w 1974 r. filologia polska otrzymała nowy budynek i przeniosła się do Sosnowca. Inne filologie m.in. rosyjska, też były w Sosnowcu, tylko w innym budynku. Wszystko to zmieniło moje życie w nieznany mi koszmar. Szybko przestałam pamiętać, że to nasz “miodowy miesiąc” i pierwsze wspólne tygodnie budowania własnego domu. 

Domu nie było, dopiero po kilku miesiącach (cudami: załatwiania, pisania podań, wchodzenia i wychodzenia z biur pań, które mogły wszystko!!) otrzymaliśmy wspólny legalny pokój. A i tak jeszcze było dużo niespodziewanych i zadziwiających kombinacji… 

Jeśli oglądniecie “Ołowiane dzieci”, to zrozumiecie jak działał system polityczny, szczególnie tam, gdzie jego siła sięgała w życie zwykłych ludzi, dużo głębiej niż np. w Krakowie. A może tylko mi się tak wydawało, bo wcześniej nie dotykały mnie tak ekstremalne osobiste sytuacje… Życie krakowskie było oazą spokoju.

Brud na ulicach, familoki… tak, też były w Sosnowcu. Ale my nie bardzo ocieraliśmy się o takie problemy. Wbrew pozorom, Sosnowiec był całkiem dużym miastem, a my mieszkaliśmy w jego nowoczesnej części. Rzadko mieliśmy potrzebę przejeżdżania przez Szopienice czy podobne okolice. Za to w dzielnicy Sosnowca – Zagórze mieszkała matka Edwarda Gierka. Podobno Pierwszy Sekretarz PZPR odwiedzał ją dość często. Ja tego nie widziałam, ale różne plotki o wyłączaniu ulic, setkach zabezpieczeń itd. krążyły wśród ludzi.                                                

Pozytywne strony tych wydarzeń były takie, że sklepy były zdecydowanie lepiej zaopatrzone niż w innych miastach Polski. W mięsnych, na hakach wisiała pięknie suszona kiełbasa, była szynkowa, prawdziwa szynka (no, może nie zawsze), boczek. 

Był sklep “Moda Polska”, gdzie można było kupić dobre perfumy i ładne modne ubrania. Dało się kupić pralki i lodówki. Górnicy mieli swoje specjalne sklepy zaopatrzone niemal jak Pewexy, tyle że nie za dolary.

Walcząc z urzędami na Uniwersytecie i w Spółdzielni Mieszkaniowej, wchodząc drzwiami i wychodząc “oknem”, by znów tam wrócić, po wielu trudnościach, łapówkach, prezentach etc. po ponad trzech latach, w lutym 1977 r. otrzymaliśmy własne M-4. Gdy przeprowadzaliśmy się do trzypokojowego mieszkania z maleńką kuchnią (ale z oknem!), nasza córka miała równo 11 miesięcy.  

Nasz dom w bloku, w Sosnowcu. Wejście do naszej klatki z adresem – ul. Będzińska 8. To nie było pierwsze nasze mieszkanie. Po kilku latach z ulicy Staropogońskiej przeprowadziliśmy się do większego, 76 metrów kwadratowych. Luksus w tamtych czasach 😄. Zdjęcie po lewej – chyba z 1997 r. Zdjęcie po prawej – nasz blok w roku 2019. Jak widać, zmieniły się…kolory (front bloku).

Porównując nasze szanse na mieszkanie w Krakowie – Zagłębie było naszym dobroczyńcą. Budowało się dużo więcej niż w innych miastach. Gierek dbał o swoje tereny… I to pod wieloma względami. Pamiętam, że gdy moja Mama przyjeżdżała do nas pomóc nam w zajmowaniu się malutką Kasią, pierwsze co robiła, to wstępowała do sklepu mięsnego i kupowała suchą kiełbasę. Towar na “wagę złota” w Krakowie. 

Wiedziałam, że Śląsk to kopalnie węgla, huty, kominy. Wiedziałam, że jest brudniej niż gdziekolwiek indziej, ale przecież nawet Kraków uchodził za miasto “skażone”, bo Nowa Huta też zanieczyszczała. Mycie okien co kilka tygodni nie było niczym nadzwyczajnym. Po prostu było wpisane w duże sprzątanie “z myciem okien i podłóg”.

Najbardziej widoczny był kurz i lepki brud na balkonie. Jeśli był to czas zimy i nie używaliśmy balkonów (no, chyba że jako naturalną “lodówkę” w czasie mrozów), sprzątanie balkonu było katorgą. W lecie, by móc z niego korzystać, trzeba było przecierać barierki i myć podłogę niemal codziennie. 

W zimie, gdy spadł biały puszysty śnieg, czysty był tylko przez jeden dzień… Później pokrywał się czarnymi pyłowymi plamami. Ale człowiek szybko przyzwyczaja się do czegoś, co jest “normalne” choć normalne nie powinno być i nie było. 

Nie zwracaliśmy uwagi, że jest brudno – w powietrzu, na chodnikach, na podwórkach, gdzie wciąż bawiły się dzieci… Nie dziwił codzienny widok do połowy brudnych aut, autobusów, tramwajów. Nieodzowny element śląskiego i zagłębiowskiego świata. 

Dopiero, gdy po półtora roku pobytu w Houston, pierwszy raz przyjechałam do swojego domu w Sosnowcu, otworzyłam okna i… zobaczyłam balkon, szyby okienne i “czarne” firanki – zrozumiałam, co znaczy brud powietrza…

Nigdy wcześniej nie raziły mnie brudne samochody na ulicach, dziury z kałużami na drogach czy chodnikach. I nigdy nie myślałam o tym, że gdzieś obok nas, niemal na wyciągnięcie ręki istnieje problem bardzo chorych dzieci na ołowicę… 

Szopienice kojarzą mi się z autobusowymi przejazdami, bo wszystkie te miasta – satelity położone były niedaleko od siebie i koncentrowały się wokół Katowic. A do Katowic jeździłam często. “Spodek” wyraziście stanowił centrum “politycznego świata” tamtych czasów, symbol  siły politycznej i dumy.  W “Ołowianych dzieciach” stanowi przeciwwagę ponurej dzielnicy “Targowisko”.

Lubiłam chodzić główną ulicą prowadzącą od „Spodka” w stronę najbardziej ciekawych sklepów, kina, hoteli i dworca kolejowego Katowice. Wokół Spodka było rondo, zawsze pełne ulicznego ruchu. Gdy autobus dojeżdżał do Spodka – dla mnie zaczynały się “prawdziwe Katowice”. Ta strefa Śląska była ładna, oświetlona i pełna intensywnego życia… Innej nie znałam. Albo bardzo niewiele.

Mieszkałam w Sosnowcu przez szesnaście lat. I kilka miesięcy w Katowicach. Bywałam w Dąbrowie Górniczej, Zabrzu czy Gliwicach. Pewnie też i w innych miasteczkach wokół…

 Mój świat tamtych lat był zakurzony, brudny, zaciągnięty szarymi chmurami oparów z hut i kopalń wokół.   

Ale był też światem pierwszych lat samodzielnego, rodzinnego życia. Nowych przyjaciół i nowej pracy. Niełatwym życiem. Był czasem oporu wobec systemu (tego doświadczyliśmy osobiście), ale też nigdy nie wstąpiliśmy w szeregi partyjne, nigdy nie ulegliśmy wpływom szefów w pracy, ani różnym partyjnym przekonaniom naszych znajomych. Dzisiaj, po przeszło pół wieku, serial “Ołowiane dzieci” przywrócił w pamięci moje ołowiane pejzaże. Tak bliskie tamtych Szopienic i tak inne w moim życiu. 

Jeśli jeszcze nie obejrzeliście tego serialu, to gorąco polecam. To nie dokument, choć oparty na pewnych faktach. Wciąż przecież żyje mnóstwo ludzi, którzy dobrze pamiętają tamte czasy i tamte “pejzaże”. 

Dla młodych i młodszych – to tylko wycinek historii “socjalistycznej” Polski. Dla mnie to kawałek młodego życia, którego nie chcę i nie mogę zapomnieć.

Nawet jeśli był to “brudny” i trudny czas.

**********************************

Dopełniam obraz tamtych trudnych, socjalistycznych lat” 😂 piosenką, która oddaje głęboką prawdę naszego życia. Tu w wykonaniu Krystyny Prońko, podczas Festiwalu w Opolu w 1981 r. Nie widać, nie słychać w niej ani brudu ulicznego, ani wyziewów wysokich kominów… A słychać w niej walkę o wolność, i wielką nadzieję na lepsze, która potem charakteryzowała moje pokolenie… Posłuchajcie – bo to też kawałek polskiej historii…”Psalm stojących w kolejce” ” za czym kolejka ta stoi?.. po szarość, po szarość, po szarość..Piosenki w moich wpisach

---

POWRÓT

16 lutego 2026

W którym momencie zaczynamy analizować nasze życie? Kiedy dorastamy do rozważań – kim jestem? Gdzie jestem? Jaka jestem?.. Co w moim życiu jest poukładane, świadome, a co wciąż jest  przypadkowe i niekontrolowane. Co jest lepsze? 

Często nie potrafimy postawić sobie granicy własnej dojrzałości. To co wczoraj wydawało się jasne i właściwe, jutro może nie mieć znaczenia. Nasze doświadczenia są różne. To one kształtują poczucie pewności siebie. 

Tyle, że na przestrzeni lat mamy w życiu ciągłe zakręty, nieprzewidziane zdarzenia. Świat zmienia się nie tylko wokół nas, ale także w głębi nas. Pędzimy bez zatrzymania – biegniemy, jedziemy na rowerze, samochodem, lecimy samolotem, wędrujemy po górach. W dzień i w nocy. Zawsze coś.. 

A ja chciałabym zatrzymać tyle chwil, minionych dni. Zamknąć w pamięci dobre momenty. Ciepło rozmów, spojrzenia i ich prawdziwe znaczenie. 

Już mam wszystko, co umiałam zdobyć. Mam i więcej, już nie muszę biec. Mam swoją własną LUPĘ, mogę spojrzeć i zobaczyć to, co naprawdę jest wciąż dla mnie cenne i ważne. 

Pamięć ludzka nie nadąża za pragnieniami. Tak wiele uleciało z głowy. Chciałabym powrócić do minionych dni, ale drzwi pamięci już się zamknęły. 

Są puste plamy. Dziurawe chwile, choć wiem, że kiedyś były wypełnione zdarzeniami i uczuciami. Gdybym mogła je oglądać pod moją lupą. Gdybym mogła, jak uważny naukowiec, sprawdzić siebie.

…Weź, przypomnij sobie. Weź, zajrzyj do szpar i zakamarków. Weź, podaj mi rękę i pomóż mi w podróży do siebie. I dla siebie. Przyszedł mi na myśl ten dziwny zwrot “weź…” Gdzieś w internetowej przestrzeni natrafiłam na piosenkę “Weź, nie pytaj…” śpiewaną przez Pawła Domagałę.  “Chodzi” za mną od kilku tygodni. 

Pawła Domagałę znałam dotychczas jako aktora. Zwyczajny, może nie wybitny, ale ujmujący ciepłem swojego głosu, uśmiechem i spojrzeniem takim… bardzo ludzkim. Aktor młodego pokolenia (a może to już średniego? 41 lat).  

W swych kreacjach filmowych, a przynajmniej w filmach, które oglądałam z jego udziałem, przyciąga szczerością, może trochę nieporadnością. Ujął mnie nie super silnym “macho”, który tak popularny i oczekiwany jest w dzisiejszym świecie. Współczesne pokolenie oczekuje od faceta, żeby był silny, zawadiacki i koniecznie z lekkim trzydniowym zarostem. Musi być silny pod każdym względem, bo inaczej nie pasuje do określenia – „ciacho”🤣

Weź pod lupę..  Sięgam po moją lupę i widzę siebie poszukującą zawsze… „ciepłych facetów”.  Z poczuciem pewności siebie, ale także z odrobiną romantyzmu. Z fantazją, którą lubię w nich i cenię. Z przyjaznym słowem na dobranoc, z pocałunkiem “bez powodu”, z kwiatkiem bez specjalnej okazji. Nie tylko na pierwszej randce, ale – przez całe życie.  

Nie miałam pojęcia, że Paweł Domagała jest również piosenkarzem. Dopiero niedawno odkryłam jego inne niż aktorskie umiejętności. Paweł śpiewa piosenki równie ciepłe jak jego role filmowe. Jest w nich wiele słów, które wzruszają. Są bliskie zwykłemu codziennemu życiu. Autentyczne. Poruszają tematy osobiste, rodzinne. Nastroje dnia i chwili. Są po prostu – szczere. 

Tekst to obraz, który prostemu człowiekowi jest najbliższy — szczęście rodzinne, dobre dni mijające w spokoju. Może dlatego te piosenki podobają się mnie – emigrantce, starszej pani, tak chętnie wracającej do piosenek/wspomnień mojego pokolenia. 

Piosenki Pawła Domagały mają w sobie połączenie muzyki kilku pokoleń i trendów. Niektórzy tak mają, niekoniecznie pędzą za modą i nowościami. Umieją sięgać do tego, co już przeminęło a wciąż jest ponadczasowe.

Nie ma w jego piosenkach krzykliwego rapu, wrzasku, brzydkich przekleństw, wściekłości i nienawiści. Są emocje dnia codziennego, szczypta osobistych ciepłych uczuć, dobro. Człowieczeństwo. To nieczęsto spotykane zjawisko wśród młodych artystów.

Nie znam się na muzyce, odbieram świat piosenki bardzo instynktownie i nie oceniam ich z punktu widzenia fachowców.

Weź, posłuchaj… Może i tobie się spodoba? 

Mieszkając z dala od Polski lubię odkrywać coś, co jest odległe pokoleniowo, a równocześnie sięga do moich osobistych wspomnień i daje mi poczucie łączności „moich” miejsc na świecie. 

Moje kilka słów o Pawle Domagale to nie recenzja – to radosne odnalezienie pomostu pokoleniowego. Ludzie, w swej ludzkiej naturze nie zmieniają się. Ludzie poszukują swojego „ja”, które odnajdują w ciągle i coraz szybciej zmieniającym się świecie. Piosenki Pawła Domagały dają mi poczucie, że cząstka mojej wrażliwości i moich potrzeb istnieje także w młodych ludziach.

I może bym tego nie zauważyła, gdybym przypadkowo nie usłyszała piosenki „”Weź, nie pytaj”. Ten dziwny zwrot, tak często odruchowo używany, choć wydaje się nieco „pokraczny” językowo, zawrócił mi mocno w głowie.

Weź, podaj mi… Weź, przeczytaj to… Weź, odczep się… Weź, opowiedz mi… Czyż nie tak właśnie – do pytania, polecenia, prośby dołączamy na początku słowo “weź”?

Zwykłe niezauważalne zwroty stosujemy w języku dnia codziennego. Nie rażą, choć może w literackim dziele “nie smakowałyby” nam. 

W tekstach piosenek Pawła ten zwrot pasuje “jak ulał” do intencji przesłania. 

Patrzę przez lupę na moje potrzeby, na myśli o tym, co widziałam w sobie kiedyś, a co mogę dostrzec dziś. Dzisiaj moja lupa odsłania mi obrazy, których nie mogłam zobaczyć 20-30-40 lat temu. Każdy szczegół jest inny, każde pragnienie wydaje się jakby “nie moje”. 

Bo lupa starszego człowieka widzi więcej i inaczej. Każde szaleństwo ma swój smak. Co wtedy było najlepsze, dziś wydaje się niestosowne. Może niepotrzebne, śmieszne, nawet … wstydliwe. Ale nic w tym złego.

Na szczęście kiedyś nie była nam potrzebna lupa do obserwacji siebie. Nie mieliśmy potrzeby sięgania wstecz. Szliśmy tylko do przodu. W zawrotnym tempie i z przekonaniem, że tak było najlepiej.

Pragnienia ludzkie są tak różne, że żadna lupa tego nie potrafi ujawnić. Lupa, to tylko słowo-klucz na nazwanie moich uczuć i przemyśleń. Mózg każdego z nas jest tak indywidualny i osobliwy, że może tworzyć i przechowywać to, co innemu człowiekowi przez całe życie nie wpadnie do głowy, nawet na minutę.

Mądry neurochirurg może wiedzieć wszystko o ludzkim mózgu, ale nigdy nie dosięgnie naszych tajemnic, marzeń i pragnień. 

Mijają lata, każdy z nas ma własną historię. Tę historię dzielimy z najbliższymi. Rodziną, przyjaciółmi. Wydaje nam się, że już nigdy nie będzie inaczej. Jest dobrze i tak ma być. A później z miesiąca na miesiąc, z roku na rok coś się zmienia, choć pozornie nie widzimy tego. Dorosłe dzieci mają swój świat, a w nim ich sposób na życie. Jestem ciekawa jakby to było, gdyby każdy z nas umiał spisać swoje etapy życia. Czy potrafilibyśmy postawić własne granice tych zmian? 

Dziś, gdy moje wnuki są prawie dorosłe,  moje wyobrażenia szalonych dni i miejsc, nieznanych wyzwań i planów są skromne. Albo takowych już nie ma. Są za to inne potrzeby. Doceniam już ścisły krąg przyjaciół. Spokojniejsze pomysły, co wcale nie oznacza, że mniej interesujące. Za to łatwiejsze dla mnie do zrealizowania. Takie, których kiedyś nie było w moich planach.

Lubię spokój domowy, lubię mój dom. Teraz lubię też poczucie bezpieczeństwa. Nie mogłabym pojechać na trwające przez pół roku wakacje, bo tęskniłabym za własnym łóżkiem, za sposobem na nasze codzienne spędzanie wieczorów. Potrzebuję spojrzeć na mój ogródek, który choć wkurza mnie, że za szybko zarasta chwastami, to jednak jest mój. Umiem zauważyć, że mandarynki dojrzały i trzeba je zerwać, figa traciła szybko liście i już wypuszcza nowe, chociaż kalendarzowa zima wciąż trwa.

Złoszczą mnie „dziwolągi”, których kiedyś nawet nie zauważałam. Za to cieszą mnie nie tylko pozornie wielkie rzeczy czy ważne wydarzenia. Cieszą mnie drobinki życiowe. 

Dobre ciastko i pyszna kawa w kolejnej nowej filiżance. Brydż z przyjaciółkami, przegadany i roześmiany. Taki, jak tylko my lubimy i rozumiemy. Już nie denerwuje mnie, jak kiedyś, że ktoś robi beznadziejnie głupi błąd w “sztuce brydżowej”. Śmiejemy się z siebie i mówimy: “Ha, przecież my wciąż się uczymy, prawda?”  

Kiedyś lubiłam zakupy, nawet wtedy, gdy nie miałam pieniędzy, by kupić sobie coś nowego. Coś nagle zachwycało moje oczy i MUSIAŁAM (teoretycznie) to mieć!

Dziś buszuję po stronach internetowych, po Amazonie i podobnych miejscach i wcale nie przeszkadza mi, że modelki są młode, szczupłe i wszystko co oglądam, jest ładne. Patrzę, bo to, co ładne cieszy moje oczy.

Nie zazdroszczę niczego nikomu, nie gorączkuję się polityką, nie wkurzają mnie wygłaszane przesadnie przez innych mądrości, z którymi się nie zgadzam. Nie egzaltuję się tak, jak kiedyś w dyskusjach poglądowych, nie denerwuję się wyborami moich dzieci, które są inne niż nasze. 

Jestem szczęśliwa, że mam wokół siebie najbliższych, że nie jestem samotna. 

Wiem, że starzeję się, choć każdego dnia mówię sobie przecież nie jestem stara!..  Jestem starsza. Każdego dnia, tak jak ty i on. 

Dziś wiem, że trzeba być tu i teraz. Zrobić głęboki wdech, poczuć zapach miejsca i chwili.  

“Weź, podaj mi rękę.” “Weź, przytul mnie…” Nasze wspomnienia i chwila trwająca teraz – to najlepsze, co mogę dziś mieć. 

Szkoda sił na rozpamiętywanie tego, co było złe i smutne. Nie tracę czasu na złość i niechęć do tego, co mi się nie podoba. Bóg i życie dają nam tyle wyborów. W każdej chwili i w każdym czasie. Wybierajmy, to co dla nas najlepsze, z przymrużeniem oczu i pozytywną energią. 

Bezsensowne jest, że tyle złych emocji i czasu ludzie tracą na coś, co i tak się zmieni. Co tak naprawdę od nas nie zależy. 

Chcę skupić się na sobie. Na przyjaznym spojrzeniu moich najbliższych, na tym, co mam i co dostaję każdego ranka, gdy słońce świeci, a mnie nic nie boli. (albo tylko trochę 😄)

Wiem – tak samo jak ty, że to nie jest łatwe. Emocje, dziwne plany w głowie, otaczające nas warunki potrafią szybko obrócić taką “starzejącą się filozofię” w nicość. Może i starszy człowiek jest słabszy fizycznie, ale wciąż mamy w sobie siłę, by zadbać o dobre samopoczucie. Nie dajmy sobie tego odebrać. 

“Weź, podaj mi rękę” “Weź, bądź ze mną, starzej się ze mną” – Weź, posłuchaj piosenki Pawła Domagały, która tak wiele nauczyła mnie dobroci dla siebie samej…

***********************************

Weź, posłuchaj… – piosenka „Weź, nie pytaj” – Paweł Domagała

---

POWRÓT

1 lutego 2026

Tradycja – może być bardzo stara. Zazwyczaj trudno ją złamać, ale też czasami trudno z nią wytrzymać. Jak wszystko – tradycje też się starzeją. Lubimy je utrzymywać bez zmian, ale bywa, że nas męczą i chciałoby się je trochę “podrasować”, coś tam podmienić, uprościć.

Nie wiem co lepsze. Pewnie to zależy od tego, o czym myślimy.  Są tradycje, które dla mnie są ważne i niepodważalne, na przykład WIGILIA.

Nie powiem, że nie zdarzyło mi się ulec namowom, poddać się nagle zaistniałej sytuacji i zmienić tradycyjną polską wigilię. Można zrobić wigilię  tydzień czy dwa wcześniej… Ale to nie będzie ta sama wigilia.  Można jeść homary (lobsters) i jest wtedy bardzo elegancko i wyjątkowo, ale to też nie jest moja wigilia. 

Można połączyć tradycję polską i amerykańską, ale chodzenie w piżamach przez pół dnia w Święto Bożego Narodzenia, dla mojego męża (mimo, że mieszkamy w Houston ponad 35 lat) jest niedopuszczalne i nie mieści się w naszej świątecznej tradycji. 

Nie chcę przez to powiedzieć, że to źle albo gorzej… .Jest inaczej.

Tradycje są po to, by je kontynuować. Trzymają nas razem. Mimo upływu lat, istnieje coś, co łączy  pokolenia. Nie wiemy kto i kiedy starą tradycję zaczął. Często nie wiemy, czy tradycja, którą wciąż kultywujemy, kiedyś była taka sama, czy też przez lata zdążyła już się zmienić.  

Wiem natomiast, że robimy rzeczy, które stają się naszą rodzinną tradycją. Miesiąc po miesiącu, rok po roku powtarzamy coś, co sami stworzyliśmy. Budujemy między sobą więź, która jest nam potrzebna. 

I myślę tu o zwyczajach, tradycjach stworzonych w „najmniejszej rodzinie” czyli pomiędzy dwoma osobami. Jeśli ktoś wyjeżdża na swoją rocznicę ślubu od lat w to samo miejsce to znaczy, że już ma taką swoją własną tradycję. Jeśli stworzymy między nami grę słowną, wyjazdową czy jakąkolwiek inną i powtarzamy ją regularnie w nam tylko znanych i wybranych okolicznościach, to jest już tradycja.

Amerykański Thanksgiving to piękne święto rodzinne. Ma swoją długą historię, opowieść o tym jak amerykańscy pielgrzymi i rdzenni mieszkańcy plemienia Wampanoag wspólnie obchodzili udane zbiory. Historia sięga roku 1621. Później święto Dziękczynienia zostało w Stanach ustalone oficjalnie. Dla Amerykanów to najważniejsze święto, ważniejsze nawet od Świąt Bożego Narodzenia i Dnia Niepodległości. 

Wypada zawsze w czwarty czwartek listopada. Zazwyczaj w połączeniu z piątkiem stanowi rodzinny długi weekend. 

Thanksgiving to czas wielkiego jedzenia, bardzo specyficznych potraw (podobnie jak w polską wigilię). I najważniejszy jest INDYK. Zwykle pieczony w całości, długo i bardzo precyzyjnie.  Oczywiście, wersji jest wiele, można piec w piekarniku, można na grillu, można nadziewać, można nadziewkę robić jako osobną potrawę. Są indyki wędzone albo już podpieczone w pierwszej wersji. Są mrożone i świeże. Do wyboru do koloru!!  I mnóstwo dodatków, z których cranberry sos ( czyli coś w rodzaju polskiej żurawiny, ale to jednak nie to samo…) jest najważniejszy. Bez niego nie ma prawdziwego Thanksgiving-owego indyka! Inne dodatki już mogą być do wyboru. Słodkie ziemniaki (też przyrządzone na różne sposoby), zielona fasolka, makaron z pieczonym serem, zupa dyniowa… to tylko kilka spośród wielu innych.  

No i tradycyjne ciasta (pie) – nieduże okrągłe, na cienkim kruchym cieście i z różnym nadzieniem. Orzechowe, jabłkowe, dyniowe, wiśniowe… Nie ma ograniczeń. Za to jest w tym bogata tradycja powtarzana od lat. I wszyscy to lubią!! 

Tego dnia całe rodziny siadają przy stole i dziękują – za wszystko, co dobrego wydarzyło się tego roku. Za radość bycia razem, za bardzo specjalne momenty, ważne dla każdego z nas z osobna i razem. Wypowiadamy te myśli głośno, by nawzajem powiedzieć sobie to, co czujemy, że było dla każdego z nas najważniejsze w danym roku. Moment przy stole w dzień Dziękczynienia daje nam taką możliwość. 

Od 35 lat, gdy z milionami Amerykanów i nie tylko, uczestniczymy w obchodach tego specjalnego dnia zazwyczaj wybieraliśmy wersję “wyjazdową” na ten weekend. Choć pamiętam też, że obchodziliśmy go w houstońskim domu. 

Z wyjazdów pamiętam tygodniowy pobyt w Japonii w 2003 roku. A potem już rodzinnie – wakacje w Sedona National Park 2011, w Costa Rice 2012, w Napa Valley w Kalifornii 2013, w Zion National Park 2015. Także w Palo Duro Canyon 2016 z rodziną i moją polską przyjaciółką Niną,  w Arkansas (Hot Springs) 2021, w Pensylwanii i Delaware 2022. Raz zdarzyło sie nam spędzić Thanksgiving… w samolocie w drodze z Houston do Rzymu. I to w bardzo ” okrojonym” rodzinnym gronie 😄.

Włochy, Sedona, Palo Duro Canyon, Hot Springs, Durango. To tylko niektóre z naszych rodzinnych Thanksgiving-owych wycieczek. Trzeba przyznać, że jest to już tradycja rodzinna. 

W lutym 2023 r. nasza córka kupiła duży dom w Durango, Colorado i zaczęliśmy każdego roku tam spędzać weekend w Thanksgiving. 

Zjeżdżamy się kilka dni wcześniej, robimy ogromne zakupy, ustalamy listę “obowiązków” kuchennych. Rano w Thanksgiving-owy czwartek moja rodzina (razem z pieskiem) uczestniczy w tradycyjnym biegu na pięć mil, który nazywa się “Turkey Trot” i właściwie odbywa się wszędzie, w każdym małym zakątku amerykańskich miast i miasteczek. Jest to bardzo kolorowy, rodzinny i przyjacielski zwyczaj. Wymyślne stroje (niekoniecznie wygodne do biegania😆), zabawne pomysły nawet dla dzieci i zwierzaków.

No i oczywiście, koniecznie trzeba o tym wspomnieć, wielkie parady w dużych miastach. Najsłynniejsza jest ta w Nowym Jorku, ale i w Houston jest piękna i bogata. Ja tylko raz jeden oglądałam to widowisko. Pamiętam, że było bardzo bardzo zimno, co raczej w Houston nie zdarza się często. 

„Turkey Trot” run – 2018 w Arkansans, 2024 w Durango, 2025 w Durango

A potem już – reszta dnia w domu – gotowanie, gotowanie. A przede wszystkim wielogodzinne pieczenie indyka.

Na wyjazdach raczej mieliśmy obiady w restauracjach i nie zawsze był to indyk… Od czasu przyjazdów do Durango mamy stół pełen własnych potraw, dobroci, słodkości. 

Po długich czwartkowych wyczynach kulinarnych, jeszcze dłuższym jedzeniu, gdzie przy stole wspominamy różne zapamiętane fakty i wydarzenia z poprzednich thanksgiving-owych lat.

Wspaniale jest od lat obserwować, jak bardzo zmieniają się te nasze rozmowy. Jak rosną wraz z dorastającymi wnukami, jak bogate są w słowa i ciepłe myśli. Te chwile są nieocenione! Cudowne i jedyne w swoim rodzaju. Dołączają do nas przyjaciele moich dzieci i ich dzieci. Zestaw ludzi każdego roku nieco zmienia się, ale wciąż jest tradycyjnie. Modlę się, by tak zostało jak najdłużej. I by nasze dzieci i wnuki kultywowały ten sposób spędzania listopadowego czwartkowego dnia, jedynego w swoim rodzaju. 

Piątek – to wielki odpoczynek. Spa w gorących basenach Durango, masaże relaksujące,  zjadanie wczorajszych pyszności, już bez gotowania, bo pozostałości jest tyle, że dwie ogromne lodówki nie mogą ich pomieścić. 

Gramy w różne gry, niektórzy nie mogą obyć się bez futbolowych tradycyjnych meczów w TV… No i jeszcze – rozmowy, rozmowy, śmiechy, wspomnienia, opowieści. W tym roku najwięcej rozrywki zapewniły nam opowieści Mindy – przyjaciółki naszej córki, którą my także znamy od czasów ich szkoły średniej. 

Jakoś tak wyszło, że wspomniała o … kurczakach.   Kilka dni temu na Facebook zauważyłam jej zdjęcia z kurczakami na ramieniu, na kolanach. Kurczak pod kocykiem, kurczak na głowie… Byłam absolutnie przekonana, że to jakiś żart. Wszyscy wiemy, co dziś sztuczna Inteligencja może wyprawiać, jak może nas zmylić. Aż tu nagle słyszę zachwyty, jakie to kurczaki są mądre, inteligentne, jakie charakterne, każdy w swoim rodzaju. I mają różne śmieszne imiona, różne fryzury, piórka… A jak już Mindy powiedziała, że dwa z nich są “Polish”… zapytałam – dlaczego?? A ona na to, że mają takie “afro-fryzury”..   

Myślałam, że spadnę z fotela! Już co jak co, ale afro-fryzury to kompletne zaprzeczenie polskości! Później okazało się, że te kurczaki były (są) jakąś wymyślną krzyżówką, którą stworzył a raczej wyhodował facet o nazwisku POLISH…  A kurczaki naprawdę mają takie czuby jak “afro”…

Jednym słowem – historia o kurczakach zrobiła się słodsza niż opowieści o ich własnych dzieciach! Długo nie mogłam uwierzyć, że to się dzieje naprawdę. Na pomoc przyszedł mąż Mindy – Jay, który po pierwsze dołączył się do tych opowieści, a po drugie włączył w telefonie kamerę z ich domowego kącika dla kurczaków i przekonał mnie, że to nie bajka o zwierzętach, tylko naprawdę żywe różne kurczaki. 

Długo jeszcze Mindy zachwycała się swoimi domownikami a ja zadawałam dziesiątki pytań, by móc jakoś w tę opowieść uwierzyć. Pisząc to, wciąż myślę, że może Młodzi sobie ze mnie kpili… Choć ich entuzjazm wskazywał, że to się jednak prawda 🤣.

Takich i podobnych historyjek przez lata wysłuchaliśmy wiele. Radości i śmiechu nie brakuje!! Czy to nowe opowiastki, czy powtarzane i przypominane te sprzed lat – zawsze jest zabawnie. 

No i filmy! Od kilku lat, te same (no, może czasem wciskają się jakieś nowe😄). To filmy, które w naszej rodzinie rozpoczynają sezon świąteczny. 

“Love, Actually” i “A Bad Moms Christmas”. Choć już wszyscy znamy je na pamięć, MUSIMY je obejrzeć, bo bez tego nijak nie można rozpocząć przygotowań do Świąt Bożego Narodzenia. Chłopcy już chóralnie powtarzają co śmieszniejsze sekwencje, czasem nawet wyprzedając odzywki filmowych bohaterów. I żeby nie wiem jak było nam to znane, śmiejemy się niezmiennie tak samo!

A potem już mija weekend, powoli rozjeżdżamy się do szkół i domów. Bo czas nie zatrzymuje się, trzeba zacząć przygotowania do kolejnej wspólnej tradycji rodzinnej. Do wigilii polskiej, do Mikołaja, amerykańskiego Santy, bo przed nami nowe wyzwania, kolejne gotowania i pieczenia, spotkania rodzinne i przyjacielskie. 

Póki życie trwa, trzeba chłonąć je i pielęgnować. To jest sednem  i sensem naszego istnienia…

*******************************

Obrazu muzycznego o Thanksgiving (który by mi sie podobał i mnie przekonał) nie znalazłam. Ale piosenkę, prostą i szczerą o wdzięczności – już tak. Wdzięczność to wieloznaczne i mocne słowo. Nie wstydźmy się go głośno wypowiadać. Jest w życiu mnóstwo powodów, by być wdzięcznym… Posłuchaj.

---

POWRÓT

16 stycznia 2026

Odeszła Magda Umer. Piszę te słowa kilka dni po jej śmierci. Odchodzi wielu ludzi z mojego pokolenia, taki sens naszego istnienia. Kiedy przekraczamy 70 lat, zaczynamy o tym myśleć. Każdy na swój sposób. 

Magdę Umer znałam tylko “literacko”. Była bliską przyjaciółką Agnieszki Osieckiej i Krystyny Jandy, a z racji moich intensywnych dawnych zainteresowań teatralnych, dużo czytałam o Osieckiej. I wtedy w tamtych wspomnieniach przewijała się też Magda U. 

Na moich półkach są książki o Agnieszce O. W różnych sytuacjach wracam do nich, czegoś poszukuję. Przypominam sobie postaci z tamtych lat, z młodych lat ich przyjaźni: Agnieszka Osiecka, Magda Umer, Krystyna Janda, “Starszy Pan” – Jeremi Przybora. Maryla Rodowicz, Wojciech Młynarski, Agata Passent, Zuzanna Łapicka, Wojciech Mann i zapewne wielu innych, o których nie wiem albo nie pamiętam. 

Jedno jest pewne. Chyba nigdy wcześniej nie widziałam (nie czytałam) tylu ciepłych słów, napisanych po śmierci osoby publicznej – artystki.  Zazwyczaj głosy dzielą się na “za i przeciw”. A tym razem, we wszystkich mediach społecznościowych aż bije ciepło, żal, smutek. Każdy kto się odezwał (a przecież dla wielu ludzi nie jest to łatwe) szczerze i pięknie Ją wspomina.

Trudno Magdę Umer zdefiniować jednoznacznie. Piosenkarka, wykonawczyni poezji śpiewanej, dziennikarka, scenarzystka i też aktorka.   Wyjątkowa osobowość – jakby “niesceniczna” –  delikatna, krucha, eteryczna. Jej kojący i lekko tajemniczy głos – szept z pewnością wszyscy dobrze znamy. Nikt tak pięknie nie interpretował piosenek literackich jak Magda U.

Melancholiczka, ale z poczuciem humoru. Jej własne piosenki, teksty poetyckie Leśmiana, Szymborskiej, Baczyńskiego, Osieckiej. Każda jej piosenka wyszeptana w ciepły sposób do ucha, zostawiła ślad w pamięci na długo. Mało kto kojarzy, że Magda Umer jest także autorką tekstów np. Jeszcze zdążę, Jeszcze w zielone gramy, Kiedy mnie już nie będzie, Miasteczko Bełz, Miłość w Portofino, Na całej połaci śnieg, Nie oczekuję dziś nikogo, Pamiętasz, była jesień… I dziesiątki, dziesiątki innych. Niektóre z nich wykonywała sama, wiele trafiło na scenę w interpretacji innych artystów. Ja chyba najbardziej mam w sercu i pamięci “ Koncert na dwa świerszcze i wiatr w kominie”. 

Wszystkie te piosenki, teksty słuchowisk, sztuk scenicznych – poznałam wczytując się  w opracowania i książki powstałe po śmierci Osieckiej. To był czas w moim życiu, kiedy ta grupa literackich twórców była mi bardzo bliska. Cóż, nie ma się co dziwić. Moje lata, moi idole. 😄🤔

Dziś już wielu z nich odeszło. 

Zdaję sobie sprawę, że każdy kolejny rok odkrywa nowych artystów. Jedni “trwają” scenicznie tylko chwilę, inni zapisują się swym artystycznym geniuszem na wiele lat. Magda Umer nigdy „nie zeszła” ze sceny, nawet wtedy, gdy już nie była w pełni aktywna. Nigdy nie przestała być artystką. Nie potrzebowała fleszy, skandali, świateł. Wystarczyli jej bliscy ludzie, ciepło otaczającego ją świata. I tak ją wszyscy zapamiętali. 

Tak o niej dziś piszą , tak ją żegnają…

Magda Umer, jej twórczość, jej sposób na życie, porusza we mnie wiele myśli – nie nowe, ale “świeże”. Powraca do mnie nieustające pytanie – jak stworzyć wokół siebie tak dobrą i ciepłą aurę, by wszyscy dostawali coś, co człowiekowi jest najbardziej potrzebne? Poczucie bliskości i dobroci. Bezpieczeństwa i spokoju. Tylko wybrani to mają w sobie. I tylko niektórzy z nich potrafią się tym dzielić.

W którymś z wywiadów Magda Umer powiedziała: “mój elektorat to ludzie smutni… Czuję z nimi solidarność. Ale smutek nie jest okropny, dołujący – jest w nim coś pozytywnego” .

Myślę – tylko co? Wrażliwość, może nawet nadwrażliwość? Jakaś melancholia? Ale także poczucie humoru i dystans do samego siebie. Wydaje się, że to tak różne cechy, iż niemożliwe, by połączyć to w osobowości jednego człowieka.  

A jednak… Taka była Magda Umer. 

Była szczęśliwą matką i babcią. Podkreślała często, że to jej największe życiowe powołanie. 

Trzeba sobie nieustannie przypominać dobre chwile swojego życia. Są jak niewidzialne pigułki, wspomagające pozytywnie nasze frustracje, depresje. Zwykłe “dołki”, które dopadają każdego z nas. Bo Magdę U. depresja też dotykała. Bo artystka, wrażliwa i czuła, nie uniknie niepewności, wątpliwości i zadawania sobie trudnych życiowych pytań. 

W tym życiowym „dołowaniu” nie pozwalajmy sobie na zbyt długie okresy złości, pielęgnowanie pretensji do innych, zazdrości. Wszystko to czyni nas coraz bardziej zniechęconymi do ludzi i co gorsze – do siebie samego. 

Szczęście jest takie ulotne. Nigdy nie trwa wiecznie. Nie dajmy się oszukać. Raz lepiej, raz gorzej.

Magda śpiewała: “...to szczęście takie krótkie… Jeszcze poczekajmy, jeszcze się nie śpieszmy, smutkom się nie dajmy gryźć…” 

A potem: 

“Upij się ze mną na WESOŁO,
Zechcesz coś zburzyć, no to burz
I niech raz się zamknie koło
Jak przebaczać, no to już!”

Teksty Magdy Umer są jak perełki literackie. Słuchając różnych wykonawców jej piosenek, nie zdajemy sobie sprawy, że to ona je napisała. Brzmią tak zwyczajnie i po ludzku, a równocześnie niosą w sobie silną dawkę filozofii życia, pozytywnego myślenia. Niemal w każdym jej słowie jest coś ważnego, czego nie można pominąć w codziennym życiu. Mogłabym cytować każde wyrwane słówko, każdą jej myśl. 

Wszystko jest ważne. “Jeszcze w zielone gramy, chęć życia nam nie zbrzydła”… 

Nigdy nie spotkałam osobiście Magdy Umer ani Agnieszki Osieckiej.  Nigdy los nie nagrodził  mnie osobistym kontaktem z Krystyną Jandą. 

Czas, gdy A.Osiecka była u mnie „pod lupą” (z racji tworzenia sztuk teatralnych opartych na jej tekstach) przypatrywałam się także jej przyjaciołom i znajomym. Czułam się wtedy, jakbym ich wszystkich znała. Znałam poezję, znałam piosenki, w Teatrze Ogniska Polskiego wyreżyserowałam kilka sztuk z serii “Listy śpiewające”. To przecież moje pokolenie, może o kilka lat starsze. Ich początki i potem wielki “bum” karier przypada na koniec lat 60-tych i lata 70-80 (co tu dużo gadać) poprzedniego stulecia. Byłam studentką polonistyki i pasjonatką literatury, w tamtych latach wszystko docierało do mnie ze zdwojoną siłą. Pojedyncze występy, kabarety, płyty-single nagrywane i przekazywane sobie wzajemnie, festiwale w Opolu… Przeboje utrwalały się wolniej niż dzisiaj. Przecież nie było Internetu. Tylko Radio „Trójka” nas, młodych ratowała. 

To były inne czasy… Dziś mogę to poskładać w głowie, teraz dopiero widzę jak wielki „literacki prezent” został nam z tamtych lat. Mam nadzieję, że niedługo ktoś, podobnie jak twórczość Osieckiej, pozbiera, opisze, zrobi przyszłym pokoleniom bukiet najpiękniejszych słów i myśli Magdy Umer. 

Wokół nas jest wielu ludzi ciepłych, dobrych, zdolnych – wyjątkowych. Takich, którzy zawsze dają więcej niż biorą.  To wielki instynkt dobroci. Nie wiem skąd się bierze. Czy mamy to zapisane w genach? Czy uczymy się tego, bo chcemy? Czy życie nas ustawia w sobie tylko znanych “kategoriach”? 

Doświadczyłam tego i doświadczam nadal. Dostrzegam w ludziach niezwykłą umiejętność przekazywania dobra drugiemu Człowiekowi. To duże szczęście spotkać na swej drodze takie osobowości. 

Nic od nas nie żądają, niczego nie chcą w zamian – za to są pomocni, bije od nich ciepło i empatia. Nie ma w nich niechęci, uciekania od trudności, nawet zmęczenia. Oczywiście wiem, że to nie dzieje się “bezustannie i zawsze”. Mam świadomość, że człowiek ma słabości i żaden dzień się nie powtarza. 

Ale – łatwo oddzielić tych, którzy rozsyłają pozytywne “fluidy” od tych, którzy… są po prostu zwyczajni. Jak ja i jak ty. 

Przysłuchuję się czasem rozmowom Młodych, pełnych sił życiowych, w momencie ich najlepszych chwil, kiedy wszystko wydaje się nieskończone, trwające na zawsze – bez nagłych nieprzyjemnych zakrętów i zmian. 

Młodym trudno pojąć, że matka, ojciec nagle stali się “dziwni”. Zmienili się, nie pamiętają, że “wczoraj o tym rozmawialiśmy”… , że powtarzają znów to samo, w kółko i bez wstydu… Nie mogą przyspieszyć kroku, chociaż jest prosta droga. Tracą dawne poczucie humoru, bywają zmęczeni, niechętni…

Dorosłe dzieci dziwią się, że jest inaczej niż kiedyś… Kiedyś wiedliśmy wszyscy razem codzienne życie, bez obaw i strachu. Każdy na swój sposób, ale jakby wszystko szło swoim utartym torem. 

Dzisiaj nie ma utartych, przewidywalnych “torów”, nie ma codziennego balansu. A jednak życie toczy się dalej. Zadziwia to nas starszych, zadziwia też to Młodych.

Mam bardzo kochanych wnuków. Są dorośli, mają swój szaleńczy młody czas. A jednak – wciąż umieją z nami rozmawiać. Wciąż chcą z nami się spotkać, pogadać, pośmiać się. Nie przesadzamy z angażowaniem ich towarzysko, ale uwielbiamy to, co wciąż nam dają. Rodzina to najpiękniejsze, co człowiekowi w życiu może się zdarzyć. Ale też los nie darowuje nam niczego za darmo. Przez całe życie pracujemy nie tylko na wygodę, na podróże, na sukcesy, na przyjemności, ale przede wszystkim na uczucia i związki emocjonalne. To dużo trudniejsza droga…

Magda Umer napisała kiedyś piosenkę “JEST CUDNIE!” (w 2008 r. a więc będąc w pełni sił), do której muzykę stworzył Seweryn Krajewski (też z tej samej “literackiej bandy” dobrych moich lat!!) a wykonywała ją Maryla Rodowicz. Mnie udało się znaleźć tę piosenkę w wykonaniu samej autorki, podczas koncertu, który odbył się w 7 marca 2025, z okazji 55-lecia pracy artystycznej. Miał miejsce w warszawskim Klubie Stodoła, gdzie artystka rozpoczynała swoja karierę. To ostatni Jej występ sceniczny..

…” A na razie kołyszą nas noce   
A na razie kołyszą nas dni
Choć już życia, psiamać, popołudnie 
Jest cudnie, jest cudnie..”

Wiek starczy to pewnego rodzaju porażka. I to taka, w której my nie jesteśmy nic winni. Tak jest i musi być. Jak wszystko w naszym życiu – jest czas właściwy także na starość. Tu boli, tam strzyka, tu pigułki, tam trudne testy medyczne. A pomiędzy – jeszcze całkiem nieźle “bal trwa”. Dopóki mamy ochotę na spotkania rodzinne, książki, teatr, plotki przyjaciół, malowanie, wyszywanie, spacery i uśmiechy … – jest dobrze. I ma być dobrze! 

Dziś już bliżej “nocy” a ciągle jest cudnie…

*******************************************

I jeszcze jedna z moich ulubionych piosenek w wykonaniu autorki tekstu. „Koncert na dwa świerszcze i wiatr w kominie” – Magda Umer.

---

POWRÓT