W żółtych płomieniach liści.. 

1 listopada 2024

Nie wiedziałam, że istnieją drzewa o tak intensywnej żółtej barwie.  Nie wiedziałam, że żółć ma aż tyle odcieni! Nigdy nie myślałam o jesieni przez pryzmat jednego koloru..

Człowiek ma w sobie wiele wrażliwości. Wyjątkowe „ muzyczne” ucho.  „Malarskie” oko,  które widzi inaczej niż moje. Dotyk, który dla człowieka z wadą wzroku albo niewidomego jest obrazem świata odkrywanego czuciem. 

A oprócz tak prosto określonych „inności” każdy z nas ma jeszcze coś, co tylko dla niego jest wrażliwym punktem. Niepowtarzalnym. Odczuwanym w naszym mózgu. Bardzo osobistym i niełatwym do opowiedzenia. 

Wszystko zaczęło się od planu kolejnego wyjazdu do Durango w Kolorado. 

Tym razem jesienną porą, w połowie października, bo jak powiedział nasz przyjaciel Marek M, zapalony fotograf – wtedy drzewa Aspen czyli polskie Osiki są najpiękniej “żółte”.

Od lat wiedziałam, że ludzie z południowych miejsc (tak jak np. Texas) jeżdżą do Stanów położonych w północnej części USA na oglądanie kolorów jesiennych. Kiedyś nasz syn studiował w Washington and Lee University w Lexington, w Stanie Virginia (Wirginia). Kilka razy odwiedziliśmy go w październiku i wtedy widzieliśmy niesamowite kolory jesienne. Byłam oszołomiona ogromnie wielką kolorystyczną paletą barw, nagromadzoną niemal w każdym miejscu w tej miejscowości i w okolicach. 

Później, w różnych latach zdarzało nam się być w jesiennej scenerii, w  wielu miejscach.  Ale nigdy nie byliśmy nastawieni, że nasza podróż jest specjalnie w celu oglądania “drzew”. I że mają to być Aspen/Osiki. 

Durango, gdzie byliśmy już kilka razy, zauroczyło nas rudo-zielonymi górami, soczystą świeżą letnią zielenią, nawet zimową śniegową aurą, która przydarzyła nam się rok temu w czasie Thanksgiving. Fotografowałam kolorowe kwiaty w czerwcu i warianty zmieniających się barw w górach w pełni lata. 

Od pewnego czasu zaczęłam zwracać szczególną uwagę na przyrodę, na kwiaty i góry, na wielokolorowy świat, w sposób, jak patrzy się na dzieło sztuki. Kiedyś na każdym zdjęciu chciałam upamiętnić jakąś osobę. Wydawało mi się, że ważni są ludzie – reszta jest tłem, dodatkiem. Tło jest istotną częścią zdjęcia, ale Człowiek powinien dominować. 

Dzisiaj moja percepcja Świata zmieniła się. Człowiek jest ważny, ale to co jest tłem -obrazem natury, miasta jest równie WAŻNE i równie piękne. Dziś zdjęcia bez twarzy człowieka mają także swoją “twarz”. Obraz uchwycony na fotografii zachwyca mnie w każdym miejscu i w każdej scenerii. Nie jestem fotografką z kursami i wiedzą fachową. Ale nauczyłam się patrzeć na każdy obiekt okiem fotograficznej marzycielki.

Kiedyś biegłam przez życie i łapałam wszystko, co działo się wokół mnie. Dziś oglądam obrazy świata powoli, z namaszczeniem, z pełnym zachwytem. Mam czas.. na zjawiska, których w biegu nie da się zauważyć.    

Mocne kolory zawsze robiły na mnie wrażenie. Lubiłam i lubię intensywne kolory. W przeciwieństwie do “zdolności” moich uszu (kiepsko u mnie ze znajomością muzyki, mam bardzo zwyczajną “wrażliwość słuchową”) zmysł odbioru kolorów mam silnie rozwinięty.  Obraz i natura w kolorach przemawia do mnie bardzo głęboko.    

Dzisiaj będzie o ŻÓŁCI. O kolorze, który nie jest zbyt popularny. Nie dorównuje ludzkiej wrażliwości na czerwień czy zieleń. Nawet czerń wywołuje silniejsze odczucia niż żółty. 

Ale – być może nie zdajemy sobie sprawy, jak żółty stymuluje nasze odczucia. .. Słońce to najważniejszy i najsilniejszy żółty bodziec. Bez słońca nie ma życia, nie ma radości i szczęścia. Uwielbiamy słońce, ciepło i dlatego chętnie wybieramy na wakacyjne wyjazdy miejsca z gwarantowaną słoneczną  pogodą. I niekoniecznie musi być do tego woda i plaża. Relaks w promieniach słonecznych nawet w zimie przy ujemnych temperaturach jest przyjemniejszy niż pod niebem pokrytym szarymi chmurami.  

Codziennie jeździmy samochodem, ale czy ktoś z nas myśli dlaczego większość znaków ostrzegawczych ma żółte tło? Nawet nie mamy pojęcia jak bardzo i szybko żółty kolor zwraca naszą uwagę.

Podobnie żółty działa na nasze “oko” w marketingu, McDonald, Ikea, Ferrari – to znaki, w których żółty kolor dominuje.   Żółty lubimy w domu, ściany w tym kolorze rozświetlają wnętrze, uspokajają, napędzają energię życiową. 

Uwielbiam żółte kwiaty – słoneczniki, kaczeńce, chryzantemy, tulipany. Także żonkile i zwykłe pospolite mlecze. Dalie i drobne jaskry na łące. No i róże żółte też. Choć ponoć są oznaką zazdrości…

A jak już o tym mowa, to kiedyś przeczytałam, że żółty jest też kolorem wrogości i zdrady (nie tylko w miłości!) i że ponoć biblijny Judasz zdradzając Jezusa miał na sobie żółtą szatę.  Ale – kto to wie jak było naprawdę 🤔… O ludziach z problemami agresji, zaburzeniami psychicznymi czy szaleństwem w oczach mówi się, że mają “żółte papiery”. O człowieku schorowanym i zmęczonym myślimy : “jego skóra jest taka.. pożółkła” 

Czyli – jak zawsze – we wszystkich tematach “kij ma dwa końce”. Gdyby tak nie było, skąd brałyby się te setki dyskusji i różnorodne poglądy?  

Ja jednak wolę myśleć o żółtym kolorze w pozytywnych skojarzeniach. Zawsze lubiłam żółty, od dzieciństwa. Pamiętam moja ukochaną sukienkę z mnóstwem cieniutkich maleńkich falbanek w kolorze najbardziej słonecznej żółci. I żółtą skórzaną torebkę, którą zachwycały się wszystkie moje koleżanki w czasach licealnych. 

Także żółty sweterek mojej przyjaciółki Niny.. I szalik z czapką – też w takim kolorze. I pewnie jeszcze mnóstwo “żółtych inności”, które przewinęło się w życiu.

Żółty,  jak każdy kolor, ma mnóstwo odcieni! Od słonecznego, cytrynowego, bananowego, poprzez jasny, niemal “waniliowy”, bursztynowy do żółci złocistej, jasno zielonkawej i niemal pomarańczowej.  Fachowcy od kolorów, malarze artyści znaleźliby jeszcze więcej nazw i określeń. 

Skąd te nazwy się wzięły – nie wiem.   Nie jest łatwo wyrazić dokładnie słowami – kolor. To nasza wyobraźnia i wrażliwość podsuwa nam rozumienie kolorów.

Ale najpiękniej i najbardziej wyraziście opowiada nam o tym natura! 

I znów powracam wspomnieniami do naszych ostatnich wakacji sprzed kilkunastu dni, w Colorado.  Do tysiąca drzew w kolorach żółci, czerwieni, brązu, ciemnej zieleni. Do gór, które  przyciągają wzrok swą zmiennością, w każdym zgarbieniu, wąwozie, w każdej przecince i na różnych wysokościach. 

Aspen ( Osiki, z rodziny topolowych) są wysokie, smukłe (osiągają ok. 30-35 metrów wysokości). Drzewo może żyć nawet 80-100 i 120 lat. Łatwo się zasiedla. 

Osika zawdzięcza swą nazwę skojarzeniom z drżeniem liści, trzepotaniem ich na wietrze. Osika ma okrągłe listki z bardzo cienką łodyżką i przy najmniejszym nawet podmuchu wiatru, listki poruszają się, a drzewo sprawia wrażenie trzęsącego się.. Kto nie zna powiedzenia “trzęsie się jak osika”?  

Kora tych drzew jest także charakterystyczna, jasna, w niektórych miejscach nawet biała i gładka.  Podobno (według wierzeń ludowych) osika drży ze zgrozy, gdyż była świadkiem biblijnego wydarzenia, gdy Kain zabił Abla 😂. 

Są ludowe wierzenia, które podają, że kołek z osikowego drewna odstrasza demony i złe duchy, a zerwanie osiki bez powodu (np. choroby drzewa) zwiastuje zbliżającą się śmierć..  

Wierzenia wierzeniami, a na wszelki wypadek nie będę zrywać nawet listeczka z Osiki. 😃 🤔

Aspen. Długo tę nazwę kojarzyłam z piękną turystyczną miejscowością w Kolorado. O Aspen wiedzą wszyscy miłośnicy sportów zimowych, wygodnych miejsc do odpoczynku, narciarstwa, festiwali i artystycznych atrakcji.  To luksusowa miejscowość, z ekskluzywnymi restauracjami, butikami, hotelami i ośrodkami Spa.

Nazwę Aspen nadano tej miejscowości w 1880 r. w czasie wielkiego boomu, gdy odkryto i wydobywano tam ogromne ilości srebra. Nazwa jednak pochodzi od.. lasów osikowych otaczających to miasto. Proste, prawda?! 😂

Aspen (drzewa) w Kolorado (i nie tylko ) są tak samo popularne jak w Polsce. Ale tylko w tych Stanach, gdzie klimat odpowiada ich wymaganiom. W Texasie ich nie ma. Może dlatego tak mnie ich piękno zachwyciło..  Ze względu na wielkie przestrzenie Aspen układają się w równe linie jednakowych drzew i tworzą piękne naturalne “aleje”. Albo inaczej – rosną w wielkich przytulonych do siebie grupach/rodzinach i tworzą niesamowicie kolorystyczne złoto- żółte plamy. 

Mam już za sobą wiele przeżytych lat, widziałam w życiu niejedno. Ale po raz pierwszy zwróciłam uwagę na takie zjawisko w przyrodzie. 

Dziesiątki drzew ciągnących się wzdłuż drogi, góry, brzegu wielkiego lasu  – strzeliste, równe jak  wojsko w szeregu. I cudownie żółte. Gdzieniegdzie lekko brązowe plamki, na zaokrąglonych listkach. Wszystkie jednakowe, jak siostry, jak wielka rodzina. 

Wszystkie razem tworzą długie ściany złoto-żółtego koloru. 

Patrząc na moje zdjęcia wciąż nie mogę uwierzyć, że to nie są namalowane ludzką ręką obrazy. Choć i takich nie brakuje! Każda galeria sztuki w Durango ma Aspen. Obraz  na ścianie, Aspen w szkle, Aspen w rzeźbie..  To symbol piękna! Naturalnego piękna. Ten energetyczny obraz dopełnia tu i ówdzie drzewo czerwone, bordowe, brązowe. To także akcenty jesieni. Ale dominują Aspen. 

Gdyby ktoś w wyjątkowo wietrzny dzień nakręcił film drżących Aspen, rosnących w dużej zwartej grupie dostrzeglibyśmy, że te drzewa to fantastyczni tancerze. Dodając do takiego filmowego obrazu “drżącą” muzykę zapewne otrzymalibyśmy dzieło artystyczne – piękno natury zsynchronizowane z kolorem i niezwykłą muzyką. Jeśli umiesz patrzeć “moimi oczami” i widzieć to, co ja – zakochasz się łatwo “w żółtych płomieniach liści” tych niesamowitych drzew.   

W piosence o tym samym tytule jest mowa o rozstaniach i powitaniach, o pożegnaniach i smutku odchodzenia. O przemijaniu.. A przecież każdego roku po lecie przychodzi płomienna jesień. Zanim śnieg przykryje kolory pełne jasności, energii, zanim świat stanie się biały a może szary, każdego roku witamy kolejną wiosnę, lato, jesień.. Nic nie zmieni natury. Jest uparta, zna swoje prawa i rządzi nimi po swojemu! 

Podaje nam – ludziom własne kolory, barwy niezrównane z niczym, co może i potrafi wyprodukować człowiek. To my naśladujemy tajemnice i talenty natury. My dopasowujemy się do jej rytmu i tajemnic. 

Dzień po dniu – “płoną góry, płoną lasy” (Seweryn Krajewski, Czerwone Gitary, 1971 r)  jesienną porą drzewa zmieniają swą barwę – przynoszą nam radość doznań, które mogą zmienić nasz nastrój, zachwycić obrazem, usłyszeć muzykę natury. 

Ile razy to zauważamy i słyszymy? Gdyby można było to policzyć, ze zdumieniem  stwierdzilibyśmy, że niezbyt często. W biegu codzienności – dzień po dniu, pora za porą, szybko mija czas a my nie zwracamy uwagi na otaczającą nas naturę. 

Ale kiedyś nadchodzi w życiu chwila, gdy nasz umysł otwiera się na zjawiska spowalniające codzienny pęd. Dostrzegamy najmniejsze elementy natury, cieszymy się kolorami i jej zmianami. 

Gdziekolwiek jesteśmy już mamy czas i umiejętność postrzegania piękna.  Naturalnego piękna, które zawsze było i jest obok nas. 

Zatopię się w “żółtych kolorach liści”, w słońcu jesieni, w czerwieni płonących lasów i będę jesiennie szczęśliwa…

I tu budzi sie we mnie nieodparta siła wspomnienia – piosenka „W żółtych płomieniach liści” w wykonaniu Ewy T i Beatki M. ( z moim skromniutkim współudziale😃) w naszym przedstawieniu Teatru Ogniska Polskiego – „Jej Portret” część II. 2006 r.

Tak, wiem !! powtarzam się – to juz drugi raz. Ale…muszę!!! Mam oczy pełne łez… 😪

---

BACK